Provérbios 25

Ander spreuke van Salomo, versamel onder Hiskía.

1 DIT is ook spreuke van Salomo, wat die manne van Hiskía, die koning van Juda, versamel het.

2 Dit is die eer van God om 'n saak te verberg, maar die eer van konings om 'n saak na te speur.

3 Die hoogte van die hemele en die diepte van die aarde en die hart van die konings is ondeurgrondelik.

4 Verwyder jy die skuim uit die silwer, dan sal daar vir die silwersmid 'n voorwerp uitkom;

5 verwyder die goddelose voor die koning weg, dan sal sy troon deur geregtigheid bevestig word.

6 Pronk nie voor die koning nie, en staan nie op die plek van die grotes nie.

7 Want dit is beter dat vir jou gesê word: Kom op hierheen! — as dat jy verneder word voor 'n edele wat jou oë gesien het.

8 Gaan nie haastig uit om te twis nie; anders, wat sal jy ten slotte doen as jou naaste jou in die skande steek?

9 Verdedig jou saak teen jou naaste, maar openbaar 'n ander se geheim nie,

10 sodat een wat dit hoor, jou nie beskimp en jou slegte gerug nie ophou nie.

11 Goue appels op versierde silwerborde, so is 'n woord op sy tyd gespreek.

12 'n Wyse bestraffer by 'n oor wat luister, is 'n goue ring en 'n goue sieraad.

13 Soos die verkoeling van sneeu op 'n oesdag, is 'n betroubare boodskapper vir sy senders; want hy verkwik die siel van sy heer.

14 'n Man wat hom beroem op 'n geskenk wat hy tog nie gee nie, is soos dampe en wind waar geen reënbui by is nie.

15 Deur lankmoedigheid word 'n vors oorgehaal, en 'n sagte tong verbreek die gebeente.

16 Het jy heuning gevind, eet tot jy genoeg het, sodat jy daar nie sat van word en dit uitspuug nie.

17 Sit jou voet selde in jou naaste se huis, sodat hy nie van jou genoeg kry en jou haat nie.

18 'n Knopkierie en 'n swaard en 'n skerp pyl, so is 'n man wat teen sy naaste as valse getuie optree.

19 'n Slegte tand en 'n voet wat swik, so is die vertroue op 'n ontroue in die dag van benoudheid.

20 Soos een wat 'n kleed uittrek op 'n koue dag, soos asyn op loog, so is een wat 'n bedroefde hart met liedere verwelkom.

21 As jou vyand honger het, gee hom brood om te eet; en as hy dors het, gee hom water om te drink.

22 Want jy hoop gloeiende kole op sy hoof, en die Here sal jou dit vergelde.

23 Die noordewind bring 'n reënbui voort, en die tong wat agteraf praat — kwaai gesigte.

24 Om te woon op die hoek van 'n dak, is beter as by 'n twisgierige vrou en 'n gemeenskaplike huis.

25 Koue water op 'n vermoeide siel, so is 'n goeie tyding uit 'n ver land.

26 'n Troebel fontein en 'n vuile bron, so is die regverdige wat wankel voor die goddelose.

27 Om baie heuning te eet, is nie goed nie, maar om swaar sake na te speur, is 'n eer.

28 'n Afgebreekte stad sonder muur, so is 'n man wat sy gees nie kan inhou nie.

Vários símiles e lições morais

1 Estes também são *Pv 1.1provérbios de Salomão, os quais transcreveram os homens de Ezequias, rei de Judá.

2 É a glória de Deus *Dt 29.29;Rm 11.33encobrir as coisas,

mas a glória dos *Ed 6.1reis, esquadrinhá-las.

3 O céu na sua altura, a terra na sua profundidade

e o coração dos reis são inescrutáveis.

4 Tirai da prata a *Pv 26.23;Ez 22.18escória,

e dela o *Ml 3.2-3ourives tirará um vaso.

5 Tirai de diante do rei *Pv 20.8o perverso,

e o seu *Pv 16.12trono será estabelecido na justiça.

6 Não te engrandeças na presença do rei,

nem te ponhas no lugar dos grandes,

7 porque *Lc 14.7-11melhor é que te digam: Sobe para cá

do que seres humilhado perante o príncipe,

a quem os teus olhos veem.

8 Não saias *Pv 17.14;Mt 5.25depressa a contender,

para que, no fim, não saibas que fazer,

quando o teu próximo te houver envergonhado.

9 *Mt 18.15Discute a tua causa a sós com o teu próximo

*Pv 11.13e não reveles o segredo de outro,

10 Para que aquele que te ouvir não te vitupere,

e não se te apegue a tua infâmia.

11 *Pv 15.23A palavra proferida a seu tempo

é como maçãs de ouro em cestos de prata.

12 Como *Êx 32.2;35.22;Ez 16.12pendentes de ouro e *2Sm 1.24joias de *Jó 28.17ouro puro,

assim é o sábio repreensor para o *Pv 15.31;20.12ouvido obediente.

13 Como o *Pv 25.25frescor da neve no tempo da ceifa,

assim é o *Pv 13.17mensageiro fiel para os que o enviam,

porque ele refrigera a alma dos seus amos.

14 Como *Jd 12nuvens e *Jr 5.13;Mq 2.11ventos sem chuva,

assim é o que *Pv 20.6se gaba de dádivas que não fez.

15 Pela *Pv 16.14;Gn 32.4;1Sm 25.24;Ec 10.4longanimidade se abranda o príncipe,

e a *Pv 15.1língua suave quebranta ossos.

16 *Jz 14.8;1Sm 14.25Achaste mel? Come *Pv 25.27só o que te basta,

para que não te fartes dele e não o vomites.

17 Entra raras vezes na casa do teu próximo,

para que se não enfade de ti e te aborreça.

18 O homem que diz *Pv 24.28;Êx 20.16falso testemunho contra o seu próximo

é um malho, *Pv 12.18;Sl 57.4uma espada e uma *Jr 9.8flecha aguda.

19 Confiança num *Jó 6.15homem desleal no tempo da angústia

é como dente quebrado e pé desconjuntado.

20 Como aquele que despe o vestido num dia de frio e como vinagre sobre salitre,

assim é aquele que canta canções ao coração triste.

21 *Êx 23.4-5;2Rs 6.22;2Cr 28.15;Mt 5.44;Rm 12.20Se o teu inimigo tiver fome, dá-lhe de comer;

e, se tiver sede, dá-lhe de beber.

22 Porque lhe amontoarás brasas vivas sobre a cabeça,

*Mt 6.4,6e Jeová te recompensará.

23 O vento do norte traz chuva,

*Sl 101.5e a língua caluniadora, o rosto irado.

24 *Pv 21.9Melhor é morar no canto do eirado

do que com uma mulher de contendas numa casa espaçosa.

25 *Pv 25.13Como água fria a quem tem sede,

tais são as *Pv 15.30boas notícias vindas dum país remoto.

26 Como a *Ez 32.2;34.18-19fonte turvada e o manancial corrompido,

assim é o justo que se abate perante o perverso.

27 Comer muito mel *Pv 25.16não é bom.

Assim, *Pv 27.2esquadrinhar a própria glória não é glória.

28 Aquele que não pode conter *Pv 16.32o seu espírito

é como uma *2Cr 32.5;Ne 1.3cidade derrubada, que não tem muros.