1 Kaj aperis al mi vorto de la Eternulo, dirante: 2 Kial vi uzas ĉe vi en la lando de Izrael ĉi tiun proverbon kaj diras: La patroj manĝis nematurajn vinberojn, kaj la dentoj de la filoj agaciĝis? 3 Kiel Mi vivas, diras la Sinjoro, la Eternulo, neniu plu uzos ĉe vi tiun proverbon en Izrael. 4 Jen ĉiuj animoj apartenas al Mi: kiel la animo de la patro, tiel ankaŭ la animo de la filo apartenas al Mi; tiu animo, kiu pekas, ĝi mortos. 5 Sed se iu estas virta kaj agas laŭleĝe kaj juste; 6 ne manĝas sur la montoj kaj ne levas siajn okulojn al la idoloj de la domo de Izrael, ne malpurigas la edzinon de sia proksimulo kaj ne alproksimiĝas al virino en la tempo de ŝia monataĵo; 7 neniun perfortas, redonas al la ŝuldanto lian garantiaĵon, ne faras rabon, donas sian panon al malsatulo kaj nudulon kovras per vesto; 8 ne donas kontraŭ procentegoj kaj ne prenas troprofiton, detenas sian manon de maljustaĵo, faras inter homo kaj homo juĝon justan; 9 sekvas Miajn leĝojn kaj observas Miajn ordonojn, por plenumi ilin ĝuste: tiu estas virtulo, kaj li certe vivos, diras la Sinjoro, la Eternulo. 10 Sed se li naskigis filon, kiu estas rabisto, verŝas sangon, aŭ faras ion similan; 11 kaj ĉion diritan li mem ne faras, sed li manĝas sur la montoj, malpurigas la edzinon de sia proksimulo; 12 perfortas malriĉulon kaj senhavulon, faras rabadon, ne redonas garantiaĵon, levas siajn okulojn al idoloj, faras abomenindaĵon; 13 donas kontraŭ procentegoj, prenas troprofiton: ĉu tia povas vivi? li ne devas vivi: ĉar li faras ĉiujn tiujn abomenindaĵojn, li devas morti; lia sango estu sur li. 14 Sed jen li naskigis filon, kiu vidas ĉiujn pekojn de sia patro, kiujn ĉi tiu faras, kaj li timas, kaj ne faras ion similan: 15 sur la montoj li ne manĝas, siajn okulojn li ne levas al la idoloj de la domo de Izrael, la edzinon de sia proksimulo li ne malpurigas; 16 li neniun perfortas, garantiaĵon ne prenas, rabadon ne faras, sian panon li donas al malsatulo kaj nudulon li kovras per vesto; 17 de premado de malriĉulo detenas sian manon, procentegon kaj troprofiton ne prenas, plenumas Miajn ordonojn kaj sekvas Miajn leĝojn: li ne mortos pro la pekoj de sia patro, sed li nepre vivos. 18 Kaj lia patro, ĉar li faris kruelaĵojn, prirabis fraton, kaj faris inter sia popolo tion, kio estas nebona: li mortos pro siaj malbonagoj. 19 Vi diros: Kial filo ne estas punata pro la malbonagoj de la patro? La filo agis ĝuste kaj juste, observis ĉiujn Miajn leĝojn kaj plenumis ilin; tial li nepre vivos. 20 Tiu animo, kiu pekas, ĝi mortos; filo ne suferos pro la malbonagoj de la patro, kaj patro ne suferos pro la malbonagoj de la filo; la virteco de virtulo estos sur li, kaj la malpieco de malpiulo estos sur li. 21 Sed se malpiulo deturnas sin de ĉiuj siaj pekoj, kiujn li faris, kaj li observos ĉiujn Miajn leĝojn kaj agados ĝuste kaj juste, tiam li vivos, li ne mortos. 22 Ĉiuj liaj malbonagoj, kiujn li faris, ne estos rememorataj; pro siaj bonaj agoj, kiujn li faris, li vivos. 23 Ĉu Mi deziras la morton de malpiulo? diras la Sinjoro, la Eternulo; kiam li deturnos sin de sia konduto, li ja vivos. 24 Kaj se virtulo deturnos sin de sia virteco kaj faros malbonagojn, agos simile al ĉiuj abomenindaĵoj, kiujn faras malpiulo: ĉu li tiam povas vivi? Ĉiuj bonaj agoj, kiujn li faris, ne estos rememorataj; pro siaj krimoj, kiujn li faris, kaj pro siaj pekoj, kiujn li faris, pro ili li mortos. 25 Vi diros: Ne ĝusta estas la maniero de agado de la Sinjoro. Aŭskultu do, ho domo de Izrael: Ĉu Mia maniero de agado estas ne ĝusta? Ne, via konduto estas ne ĝusta. 26 Kiam virtulo deturnas sin de sia virteco kaj faras malbonagojn kaj mortas pro tio, tiam li mortas pro siaj malbonagoj, kiujn li faris. 27 Kaj kiam malpiulo deturnas sin de siaj malbonagoj, kiujn li faris, kaj li agas ĝuste kaj juste, tiam li donas vivon al sia animo. 28 Ĉar li rigardis, kaj retiris sin de ĉiuj siaj malbonagoj, kiujn li faris, tial li nepre vivos, li ne mortos. 29 La domo de Izrael diros: Ne ĝusta estas la agadmaniero de la Sinjoro. Ĉu Mia agadmaniero estas ne ĝusta, ho domo de Izrael? Ne, via agadmaniero estas ne ĝusta. 30 Tial Mi juĝos vin, ho domo de Izrael, ĉiun laŭ lia konduto, diras la Sinjoro, la Eternulo. Pentu kaj retiru vin de ĉiuj viaj krimoj, por ke la malbonagoj ne estu por vi falilo. 31 Forĵetu de vi ĉiujn viajn krimojn, per kiuj vi pekis, kaj faru al vi novan koron kaj novan spiriton. Kial vi mortu, ho domo de Izrael? 32 Ĉar Mi ne deziras la morton de mortanto, diras la Sinjoro, la Eternulo; konvertu vin kaj vivu.
He Whakawhiunga ki ia Tangata
1 I puta mai anō te kupu a Ihowā ki ahau, i mea: 2 "He aha rā tēnei whakatauki i whakataukitia ai e koutou mō te oneone o Īharaira? E kī nā hoki koutou:
‘I kai ngā mātua i ngā karepe kaiota,
ā, māniania ana ngā niho o ngā tamariki.’
3 "E ora ana ahau, e ai tā te Ariki, tā Ihowā, e kore koutou e whai take ā muri ake nei, ki te whakahua i tēnei whakatauki i roto i a Īharaira. 4 Nanā, ko ngā wairua katoa, nāku; he pērā i te wairua o te pāpā, nāku anō hoki te wairua o te tama. Ko te wairua e hara ana, ka mate tērā.
5 Ki te mea ia he tika tētahi tangata,
ā, ka mahia e ia te mea e rite ana, e tika ana –
6 ki te mea kīhai ia i kai ki runga ki ngā maunga,
kīhai ōna kanohi i anga ake ki ngā whakapakoko o te whare o Īharaira,
ki te mea kīhai i poke i a ia te wahine a tōna hoa,
ā, kīhai ia i whakatata ki te wahine e paheke ana.
7 Ki te mea kīhai tētahi tangata i tūkinotia e ia,
engari, i whakahokia e ia tāna taunaha ki te tangata i a ia nei āna moni,
ki te mea kīhai ia i tūkino i tētahi, i pāhua,
ki te mea i hōmai e ia tāna taro mā te tangata e hemokai ana
i hīpokina e ia ki te kākahu te tangata e noho tahanga ana.
8 Ko te tangata kāhore āna mea i hoatu hei moni whakatupu,
kāhore hoki he hua i riro i a ia,
ko te tangata i whakahokia e ia tōna ringa i te kino,
he pono anō tāna whakawā mō tētahi, mō tētahi,
9 i haere i runga i āku tikanga,
i pupuri tonu i āku whakaritenga,
i pono tonu te mahi;
he tika tērā, ka ora ia,
e ai tā te Ariki, tā Ihowā.
10 "Ki te whānau tētahi tama māna, he tāhae, he kaiwhakaheke toto, ā, ka mahia e ia tētahi o ēnei mea, 11 ka kore anō e mahi i tētahi o ēnei mea pai:
Engari, kua kai ki runga ki ngā maunga,
kua whakapoke i te wahine a tōna hoa,
12 kua tūkino i te ware rāua ko te rawakore,
kua pāhua kino, ā, kīhai i whakahokia e ia te taunaha,
kua anga ōna kanohi ki ngā whakapakoko,
kua mahi hoki i te mea whakarihariha,
13 kua hoatu i te moni whakatupu, kua tango i te hua.
E ora rānei ia? E kore ia e ora; kua mahia e ia ēnei mea whakarihariha katoa. Ko te mate kau mōna; ki runga anō i a ia ōna toto.
14 "Nā, ki te whānau tētahi tama a tēnei, ā, ka kite ia i ngā hara katoa i mahia e tōna pāpā, ā, ka mahara, ka kore e mahi i te pēnā:
15 Kāhore ia e kai ki runga ki ngā maunga,
kāhore hoki ōna kanohi e anga
ki ngā whakapakoko o te whare o Īharaira,
kāhore e whakapokea e ia te wahine a tōna hoa,
16 kāhore āna tūkino i te tangata,
kāhore e pupuri i te taunaha,
kāhore hoki āna pāhua.
Engari, e hoatu ana e ia tāna taro mā te hemokai,
e hīpokina ana e ia ki te kākahu te tangata e noho tahanga ana,
17 e whakahokia ana e ia tōna ringa i te ware,
kāhore hoki e tango i te moni whakatupu,
i ngā hua rānei e mahi ana i āku whakaritenga,
e haere ana i runga i āku tikanga.
E kore tērā e mate mō te hē o tōna pāpā; he pono ka ora ia. 18 Ko tōna pāpā, i te mea i nui tāna tūkino, pāhua rawa i tōna teina, kīhai hoki i pai ngā mea i mahia e ia i roto i tōna iwi, nā, ka mate ia i runga i tōna kino.
19 "Otirā, kei te mea koutou, ‘He aha rā te tama tē waha ai i te kino o te pāpā?’ Ki te mahia e te tama te mea e rite ana, e tika ana, ā, ka puritia e ia āku tikanga, ka mahia anō e ia, inā, ka ora ia. 20 Ko te wairua e hara ana, ko tērā e mate. E kore te tama e waha i te kino o te pāpā, e kore anō te pāpā e waha i te kino o te tama. Ko runga anō i a ia te tika o te tangata tika, ā, ko te kino o te tangata kino hei runga anō i a ia.
21 "Ki te tahuri ia te tangata kino i ōna hara katoa i mahia e ia, ā, ka puritia e ia āku tikanga katoa, ka mahia anō e ia te mea e rite ana, e tika ana, inā, ka ora ia, e kore ia e mate. 22 E kore tētahi o ōna hē i mahia e ia e maharatia ki a ia; ka ora ia i tōna tika i mahia e ia. 23 He koanga ngākau rānei ki ahau te matenga o te tangata kino? e ai tā te Ariki, tā Ihowā. He teka rānei ko ia kia tahuri mai i ōna ara, kia ora?
24 "Ki te tahuri atu ia te tangata tika i tōna tika, ki te mahia e ia te hē, ā, ka rite tāna mahi ki ngā mea whakarihariha katoa i mahia e te tangata kino, e ora rānei ia? E kore āna mahi tika katoa e maharatia; ka mate ia i runga i tōna kino i kino ai ia, i runga anō i tōna hara i hara ai ia.
25 "Heoi, kei te mea nā koutou, ‘Kāhore e taurite tonu te ara o te Ariki.’ Tēnā rā, whakarongo mai, e te whare o Īharaira: Kāhore rānei tōku ara e taurite? He teka ianei nō koutou ngā ara kāhore e taurite? 26 Ki te tahuri atu te tangata tika i tōna tika, ā, ka mahi i te kino, mate iho ki reira; e mate ia mō tāna kino i mahia e ia. 27 Tēnei anō, ki te tahuri mai te tangata kino i tāna kino i mahia e ia, ā, ka mahia e ia te mea e rite ana, e tika ana, ka ora anō i a ia tōna wairua. 28 Nāna hoki i whakaaro, ā, tahuri mai ana i ōna hē katoa i mahia e ia; inā, ka ora ia, e kore e mate. 29 Heoi, kei te mea te whare o Īharaira, ‘Kāhore e taurite te ara o te Ariki.’ Kāhore rānei ōku ara e taurite, e te whare o Īharaira? He teka ianei nō koutou ngā ara kāhore e taurite?
30 "Āe rā, ka rite ki tōna ara, ki tōna ara, tāku whakawā i a koutou, e te whare o Īharaira, e ai tā te Ariki, tā Ihowā. Rīpenetā, tahuri mai hoki i ō koutou hē katoa, ā, e kore te hē e waiho hei whakataka mō koutou. 31 Makā atu, kia matara atu i a koutou ō koutou hē katoa i hē ai koutou; mahia hoki he ngākau hou, he wairua hou mō koutou; kia mate hoki koutou hei aha, e te whare o Īharaira? 32 Kāhore hoki ahau e āhuareka ki te matenga o te tangata e mate ana, e ai tā te Ariki, tā Ihowā. Heoi, tahuri mai koutou, kia ora ai."