1 Não conte vantagem a respeito do futuro,

pois você não sabe o que o amanhã trará.

2 Deixe que outro o elogie, e não sua própria boca;

alguém desconhecido, e não seus próprios lábios.

3 A pedra é pesada, e a areia também,

mas pesa ainda mais o ressentimento causado pelo insensato.

4 A ira é cruel, e a fúria, como a inundação,

mas a inveja é ainda mais perigosa.

5 A repreensão franca

é melhor que o amor escondido.

6 As feridas feitas por um amigo sincero

são melhores que os beijos de um inimigo.

7 Quem está satisfeito recusa o mel,

mas para o faminto até o alimento amargo é doce.

8 Quem anda distante de casa

é como pássaro longe do ninho.

9 O conselho sincero de um amigo

é agradável como perfume e incenso.

10 Jamais abandone um amigo,

nem o seu nem o de seu pai.

Quando vier a calamidade, não peça ajuda a seu irmão;

é melhor recorrer a um vizinho próximo que a um irmão distante.

11 Meu filho, seja sábio e alegre meu coração;

então poderei responder aos que me criticam.

12 O prudente antevê o perigo e toma precauções;

o ingênuo avança às cegas e sofre as consequências.

13 Quem aceita ser fiador de um desconhecido perderá a roupa do corpo;

ela ficará como pagamento de quem garante a dívida do estranho.

14 A saudação ruidosa logo cedo

será recebida como maldição.

15 A esposa briguenta é irritante

como a goteira num dia de chuva.

16 Tentar contê-la é como deter o vento

ou agarrar o óleo com a mão.

17 Como o ferro afia o ferro,

assim um amigo afia o outro.

18 Quem cuida da figueira comerá de seus frutos;

quem protege os interesses de seu senhor será recompensado.

19 Como a água reflete o rosto,

assim o coração reflete quem a pessoa é.

20 Como a Morte e a Destruição nunca se satisfazem,

assim os desejos do homem nunca são saciados.

21 O fogo prova a pureza da prata e do ouro,

mas a pessoa é provada pelos elogios que recebe.

22 Ainda que se moa o insensato como cereal no pilão,

é impossível separá-lo de sua insensatez.

23 Tome conhecimento do estado de suas ovelhas

e dedique-se a cuidar de seus rebanhos,

24 pois a riqueza não dura para sempre,

e pode ser que a coroa não passe para a geração seguinte.

25 Depois de recolhido o feno, geminada a nova plantação

e reunido o capim dos montes,

26 os carneiros darão lã para suas roupas

e os bodes poderão ser vendidos pelo preço de um campo.

27 Você terá leite de cabra suficiente para si,

para sua família e para suas servas.

1 Chớ khoe khoang về ngày mai; Vì con chẳng biết ngày mai sẽ sanh ra điều gì.2 Hãy để cho kẻ khác khen ngợi con, miệng con chẳng nên làm; Để cho một người ngoài tán mỹ con, môi con đừng làm.3 Đá thì nặng, cát cũng nặng; Nhưng cơn tức giận của kẻ ngu dại còn nặng hơn cả hai.4 Sự căm gan vốn hung dữ, và cơn giận như nước tràn ra; Nhưng ai đứng nổi trước sự ghen ghét?5 Một lời quở trách tỏ tường Hơn là thương yêu giấu kín.6 Bạn hữu làm cho thương tích, ấy bởi lòng thành tín; Còn sự hôn hít của kẻ ghen ghét lấy làm giả ngụy.7 Kẻ no nê giày đạp tàng mật dưới chơn mình; Song điều gì đắng cũng lấy làm ngọt cho kẻ đói khát.8 Kẻ lưu lạc xa cách nơi ở của mình, Giống như chim bay đây đó khỏi ổ nó vậy.9 Dầu và thuốc thơm làm khoan khoái linh hồn; Lời khuyên do lòng bạn hữu ra cũng êm dịu dường ấy.10 Chớ lìa bạn mình, hay là bạn của cha mình; Trong ngày hoạn nạn chớ đi đến nhà anh em mình: Một người xóm giềng gần còn hơn anh em xa.11 Hỡi con, khá khôn ngoan, và làm vui lòng cha, Để cha có thế đáp lại cùng kẻ nào sỉ nhục cha.12 Người khôn khéo thấy trước sự tai hại, bèn lo ẩn núp mình; Còn kẻ ngu muội cứ đi qua, và phải mang lấy tai vạ.13 Hãy lấy áo của người, vì người đã bảo lãnh cho kẻ lạ; Khá buộc người một của cầm, vì người đã đáp thế cho người dâm phụ.14 Kẻ nào chổi dậy sớm chúc phước lớn tiếng cho bạn hữu mình, Người ta sẽ kể điều đó là sự rủa sả.15 Một máng xối giột luôn luôn trong ngày mưa lớn, Và một người đờn bà hay tranh cạnh, cả hai đều y như nhau.16 Ai muốn ngăn giữ nàng, khác nào ngăn giữ gió, Và như tay hữu cầm lấy dầu vậy.17 Sắt mài nhọn sắt. Cũng vậy người bổ dưỡng diện mạo bạn hữu mình.18 Ai săn sóc cây vả, sẽ ăn trái nó; Và kẻ nào hầu chủ mình ắt được tôn trọng.19 Mặt dọi mặt trong nước thế nào, Lòng người đối với người cũng thế ấy.20 Con mắt loài người chẳng hề chán, Cũng như âm phủ và vực sâu không hề đầy vậy.21 Lò thử bạc, dót thử vàng; Còn sự khen ngợi thử loài người.22 Dầu con dùng chầy giã mà giã kẻ ngu dại trong cối Chung lộn với gạo, Thì sự điên dại nó cũng không lìa khỏi nó.23 Hãy rán biết cảnh trạng bầy chiên con, Và lo săn sóc các đoàn bò của con;24 Vì sự giàu có không lưu tồn mãi mãi, Và mũ triều thiên há còn đến đời đời sao?25 Cỏ khô đã mất đi, cỏ non bèn mọc ra, Và người ta thâu nhập rau cỏ núi.26 Lông chiên con dùng làm áo xống cho con, Giá dê đực dùng mua đồng ruộng.27 Sữa dê có đủ làm đồ ăn cho con, Cho người nhà con, và đặng nuôi lấy các con đòi của con.