Provérbios 26

1 Kiel neĝo en somero, kaj kiel pluvo en tempo de rikolto,

Tiel ne konvenas honoro por malsaĝulo.

2 Kiel birdo forleviĝas, kiel hirundo forflugas,

Tiel senkaŭza malbeno ne efektiviĝas.

3 Vipo estas por ĉevalo, brido por azeno,

Kaj bastono por la dorso de malsaĝuloj.

4 Ne respondu al malsaĝulo laŭ lia malsaĝeco,

Por ke vi mem ne fariĝu egala al li.

5 Respondu al malsaĝulo laŭ lia malsaĝeco,

Por ke li ne estu saĝulo en siaj propraj okuloj.

6 Kiu komisias aferon al malsaĝulo,

Tiu tranĉas al si la piedojn kaj sin suferigas.

7 Kiel la kruroj de lamulo pendas peze,

Tiel estas sentenco en la buŝo de malsaĝuloj.

8 Kiel iu, kiu alligas ŝtonon al ĵetilo,

Tiel estas tiu, kiu faras honoron al malsaĝulo.

9 Kiel dorna kano en la mano de ebriulo,

Tiel estas sentenco en la buŝo de malsaĝuloj.

10 Kompetentulo ĉion bone faras;

Sed kiu dungas pasantojn, tiu dungas malsaĝulojn.

11 Kiel hundo revenas al sia vomitaĵo,

Tiel malsaĝulo ripetas sian malsaĝaĵon.

12 Ĉu vi vidas homon, kiu estas saĝa en siaj okuloj?

Estas pli da espero por malsaĝulo ol por li.

13 Maldiligentulo diras: Leono estas sur la vojo,

Leono estas sur la stratoj.

14 Pordo turniĝas sur sia hoko,

Kaj maldiligentulo sur sia lito.

15 Maldiligentulo ŝovas sian manon en la poton,

Kaj ne volas venigi ĝin al sia buŝo.

16 Maldiligentulo estas en siaj okuloj pli saĝa,

Ol sep veraj saĝuloj.

17 Pasanto, kiu sin miksas en malpropran disputon,

Estas kiel iu, kiu kaptas hundon je la oreloj.

18 Kiel frenezulo, kiu ĵetas fajron,

Sagojn, kaj morton,

19 Tiel estas homo, kiu trompas sian proksimulon,

Kaj diras: Mi ja ŝercas.

20 Kie ne estas ligno, estingiĝas la fajro;

Kaj se ne estas kalumnianto, ĉesiĝas malpaco.

21 Karbo servas por ardaĵo, ligno por fajro,

Kaj homo malpacema por provoki malpacon.

22 La vortoj de kalumnianto estas kiel frandaĵoj,

Kaj ili penetras en la profundon de la ventro.

23 Varmegaj lipoj kun malica koro

Estas nepurigita arĝento, kiu kovras argilaĵon.

24 Malamanto havas maskitajn parolojn,

Kaj en sia koro li preparas malicon.

25 Kiam li ĉarmigas sian voĉon, ne kredu al li;

Ĉar sep abomenaĵoj estas en lia koro.

26 Kiu trompe kaŝas malamon,

Tiu aperigos sian malbonecon en popola kunveno.

27 Kiu fosas foson, tiu falos en ĝin;

Kaj kiu rulas ŝtonon, al tiu ĝi revenos.

28 Mensogema lango malamas tiujn, kiujn ĝi dispremis;

Kaj hipokrita buŝo kaŭzas pereon.

O insensato

1 Como a neve no verão,

e como a chuva na sega,

assim não fica bem

para o tolo a honra.

2 Como ao pássaro o vaguear,

como à andorinha o voar,

assim a maldição

sem causa não virá.

3 O açoite é para o cavalo,

o freio é para o jumento,

e a vara é para as costas dos tolos.

4 Não respondas ao tolo

segundo a sua estultícia;

para que também não te

faças semelhante a ele.

5 Responde ao tolo segundo

a sua estultícia,

para que não seja sábio

aos seus próprios olhos.

6 Os pés corta,

e o dano sorve,

aquele que manda mensagem pela mão de um tolo.

7 Como as pernas do coxo,

que pendem flácidas,

assim é o provérbio

na boca dos tolos.

8 Como o que arma a funda com pedra preciosa,

assim é aquele que concede honra ao tolo.

9 Como o espinho que

entra na mão do bêbado,

assim é o provérbio

na boca dos tolos.

10 O Poderoso,

que formou todas as coisas,

paga ao tolo,

e recompensa ao transgressor.

11 Como o cão torna ao seu vômito,

assim o tolo repete

a sua estultícia.

12 Tens visto o homem que

é sábio a seus próprios

olhos? Pode-se esperar

mais do tolo do que dele.

O indolente

13 Diz o preguiçoso:

Um leão está no caminho;

um leão está nas ruas.

14 Como a porta gira nos seus gonzos,

assim o preguiçoso na sua cama.

15 O preguiçoso esconde

a sua mão ao seio;

e cansa-se até de torná-la

à sua boca.

16 Mais sábio é o preguiçoso

a seus próprios olhos

do que sete homens

que respondem bem.

Mais provérbios

17 O que, passando,

se põe em questão alheia,

é como aquele que pega

um cão pelas orelhas.

18 Como o louco que solta faíscas,

flechas, e mortandades,

19 Assim é o homem que

engana o seu próximo,

e diz: Fiz isso por brincadeira.

20 Sem lenha, o fogo se apagará;

e não havendo intrigante,

cessará a contenda.

21 Como o carvão para as brasas,

e a lenha para o fogo,

assim é o homem contencioso

para acender rixas.

22 As palavras do intrigante

são como feridas;

elas descem ao mais

íntimo do ventre.

23 Como o caco de vaso coberto

de escórias de prata,

assim são os lábios ardentes

com o coração maligno.

24 Aquele que odeia

dissimula com seus lábios,

mas no seu íntimo

encobre o engano;

25 Quando te suplicar

com voz suave

não te fies nele,

porque abriga sete

abominações no seu coração,

26 Cujo ódio se

encobre com engano,

a sua maldade será exposta

perante a congregação.

27 O que cava uma cova

cairá nela;

e o que revolve a pedra,

esta voltará sobre ele.

28 A língua falsa odeia

aos que ela fere,

e a boca lisonjeira provoca a ruína.