Provérbios 14

1 Saĝa virino konstruas sian domon;

Sed malsaĝa detruas ĝin per siaj manoj.

2 Kiu iras la ĝustan vojon, tiu timas la Eternulon;

Sed kiu iras vojon malĝustan, tiu Lin malestimas.

3 En la buŝo de malsaĝulo estas vergo por lia malhumileco;

Sed la buŝo de saĝuloj ilin gardas.

4 Se ne ekzistas bovoj, la grenejoj estas malplenaj;

Sed multe da profito estas de la forto de bovoj.

5 Verama atestanto ne mensogas;

Sed atestanto falsama elspiras mensogojn.

6 Mokanto serĉas saĝecon kaj ĝin ne trovas;

Sed por saĝulo la sciado estas facila.

7 Foriru de homo malsaĝa;

Ĉar vi ne aŭdos parolon de saĝo.

8 La saĝeco de saĝulo estas komprenado de sia vojo;

Kaj la malsaĝeco de malsaĝuloj estas trompiĝado.

9 Malsaĝuloj ŝercas pri siaj kulpoj;

Sed inter virtuloj ekzistas reciproka favoro.

10 Koro scias sian propran malĝojon;

Kaj en ĝia ĝojo ne partoprenas fremdulo.

11 Domo de malvirtuloj estos ekstermita;

Sed dometo de virtuloj floros.

12 Iufoje vojo ŝajnas ĝusta al homo,

Kaj tamen ĝia fino kondukas al la morto.

13 Ankaŭ dum ridado povas dolori la koro;

Kaj la fino de ĝojo estas malĝojo.

14 Laŭ siaj agoj manĝos homo malbonkora;

Kaj homo bona satiĝos per siaj faroj.

15 Naivulo kredas ĉiun vorton;

Sed saĝulo estas atenta pri sia vojo.

16 Saĝulo timas, kaj forkliniĝas de malbono;

Sed malsaĝulo estas incitiĝema kaj memfidema.

17 Malpacienculo faras malsaĝaĵojn;

Kaj malbonintenculo estas malamata.

18 Naivuloj akiras malsaĝecon;

Sed saĝuloj estas kronataj de klereco.

19 Malbonuloj humiliĝos antaŭ bonuloj;

Kaj malvirtuloj estos antaŭ la pordego de virtulo.

20 Malriĉulo estas malamata eĉ de sia proksimulo;

Sed riĉulo havas multe da amikoj.

21 Kiu malŝatas sian proksimulon, tiu estas pekulo;

Sed kiu kompatas malriĉulojn, tiu estas feliĉa.

22 Ĉu ne eraras malbonintenculoj?

Sed favorkoreco kaj vero estas ĉe tiuj, kiuj havas bonajn intencojn.

23 De ĉiu laboro estos profito;

Sed de babilado venas nur senhaveco.

24 Propra riĉeco estas krono por la saĝuloj;

Sed la malsaĝeco de la malsaĝuloj restas malsaĝeco.

25 Verparola atestanto savas animojn;

Sed malverparola elspiras trompon.

26 En la timo antaŭ la Eternulo estas forta fortikaĵo;

Kaj Li estos rifuĝejo por Siaj infanoj.

27 La timo antaŭ la Eternulo estas fonto de vivo,

Por evitigi la retojn de la morto.

28 Grandeco de popolo estas gloro por reĝo;

Kaj manko de popolo pereigas la reganton.

29 Pacienculo havas multe da saĝo;

Sed malpacienculo elmontras malsaĝecon.

30 Trankvila koro estas vivo por la korpo;

Sed envio estas puso por la ostoj.

31 Kiu premas malriĉulon, tiu ofendas lian Kreinton;

Kaj kiu Lin honoras, tiu kompatas malriĉulon.

32 Pro sia malboneco malvirtulo estos forpuŝita;

Sed virtulo eĉ mortante havas esperon.

33 En la koro de saĝulo ripozas saĝo;

Kaj kio estas en malsaĝuloj, tio elmontriĝas.

34 Virto altigas popolon;

Sed peko pereigas gentojn.

35 Favoron de la reĝo havas sklavo saĝa;

Sed kontraŭ malbonkonduta li koleras.

1 Toda mulher sábia edifica a sua casa;

mas a tola a derruba

com as próprias mãos.

2 O que anda na retidão

teme ao Senhor,

mas o que se desvia

de seus caminhos o despreza.

3 Na boca do tolo está

a punição da soberba,

mas os sábios

se conservam

pelos próprios lábios.

4 Não havendo bois

o estábulo fica limpo,

mas pela força do boi há

abundância de colheita.

5 A verdadeira testemunha não mentirá,

mas a testemunha falsa

se desboca em mentiras.

6 O escarnecedor busca sabedoria

e não acha nenhuma,

para o prudente, porém,

o conhecimento é fácil.

7 Vai-te de diante do homem insensato,

porque nele não acharás

lábios de conhecimento.

8 A sabedoria

do prudente é entender

o seu caminho,

mas a estultícia

dos insensatos é engano.

9 Os insensatos zombam do pecado,

mas entre os retos

há benevolência.

10 O coração conhece

a sua própria amargura,

e o estranho não

participará no íntimo

da sua alegria.

11 A casa dos ímpios se desfará,

mas a tenda dos retos florescerá.

12 Há um caminho que

ao homem parece direito,

mas o fim dele são

os caminhos da morte.

13 Até no riso

o coração sente dor

e o fim da alegria é tristeza.

14 O que no seu coração

comete deslize,

se enfada dos seus caminhos,

mas o homem bom

fica satisfeito

com o seu proceder.

15 O simples dá crédito

a cada palavra,

mas o prudente atenta

para os seus passos.

16 O sábio teme,

e desvia-se do mal,

mas o tolo se encoleriza,

e dá-se por seguro.

17 O que se indigna

à toa fará doidices,

e o homem de maus

intentos será odiado.

18 Os simples herdarão a estultícia,

mas os prudentes serão

coroados de conhecimento.

19 Os maus inclinam-se

diante dos bons,

e os ímpios diante

das portas dos justos.

20 O pobre é odiado

até pelo seu próximo,

porém os amigos dos ricos são muitos.

21 O que despreza

ao seu próximo peca,

mas o que se compadece

dos humildes é bem-aventurado.

22 Porventura não erram

os que praticam o mal?

Mas beneficência

e fidelidade haverá

para os que praticam o bem.

23 Em todo trabalho há proveito,

mas ficar só em palavras

leva à pobreza.

24 A coroa dos sábios é a sua riqueza,

a estultícia dos tolos

é só estultícia.

25 A testemunha verdadeira

livra as almas,

mas o que se desboca

em mentiras é enganador.

26 No temor do Senhor há firme confiança

e ele será um refúgio

para seus filhos.

27 O temor do Senhor

é fonte de vida,

para desviar dos laços da morte.

28 Na multidão do povo

está a glória do rei,

mas na falta de povo

a ruína do príncipe.

29 O que tarda em irar-se é

grande em entendimento,

mas o que é de espírito

impaciente mostra

a sua loucura.

30 O sentimento sadio

é vida para o corpo,

mas a inveja é

podridão para os ossos.

31 O que oprime o pobre

insulta àquele que o criou,

mas o que se compadece

do necessitado o honra.

32 Pela sua própria malícia

é lançado fora o perverso,

mas o justo até na morte

se mantém confiante.

33 No coração do prudente

a sabedoria permanece,

mas o que está no interior

dos tolos se faz conhecido.

34 A justiça exalta os povos,

mas o pecado é

a vergonha das nações.

35 O rei se alegra no servo prudente,

mas sobre o que o envergonha

cairá o seu furor.