1 Κάλλιο φτωχός που προχωρεί μες στην ευθύτητά του, παρά πλούσιος, ανόητος και ψεύτης.
2 Καλό δεν είναι για κανένα να του λείπει η γνώση, και θα σκοντάψει όποιος δεν έχει υπομονή.
3 Ο άνθρωπος με την ανοησία του χαλάει τη ζωή του· κι ύστερα αγανακτεί στον Κύριο ενάντια.
4 Τα πλούτη αυξαίνουνε τους φίλους, μα το φτωχό τον παρατάει ο φίλος του.
5 Δε θα μείνει ατιμώρητος ο ψευδομάρτυρας, κι αυτός που λέει ψέματα δε θα γλιτώσει.
6 Πολλοί το γενναιόδωρο τον κολακεύουνε, κι όλοι είναι φίλοι εκείνου που χαρίζει.
7 Όλα τ’ αδέρφια του τον αποφεύγουν το φτωχό, κι ακόμα περισσότερο τον παρατούν οι φίλοι· στηρίζεται σε υποσχέσεις που δεν ισχύουν πια.στηρίζεται... πια. Η κατανόηση του εβρ. είναι αβέβαιη. Κατά λ. το εβρ. έχει: «αυτός κυνηγά λέξεις που δεν είναι τίποτε».
8 Σοφία όποιος αποκτάει, καλό δικό του κάνει· όποιος τηρεί αυτά που ’μαθε, την ευτυχία θα βρει.
9 Δε θα μείνει ατιμώρητος ο ψευδομάρτυρας· κι αυτός που λέει ψέματα θα χαθεί.
10 Αταίριαστο ο ανόητος να ζει μες στην απόλαυση κι ο δούλος πιο αταίριαστο να εξουσιάζει αφέντες.
11 Η φρόνηση του ανθρώπου το θυμό του τον συγκρατεί, κι είναι τιμή του να ξεχνάει ότι τον πρόσβαλαν.
12 Σαν λιονταριού είναι βρυχηθμός του βασιλιά η οργή και σαν δροσιά πάνω στη χλόη η εύνοιά του.
13 Ο γιος ο ανόητος καταστροφή είναι του πατέρα του, και της γυναίκας οι διαμάχες λούκι που στάζει και δε σταματά.
14 Σπίτι και πλούτη από τους γονείς μπορεί κανείς να τα κληρονομήσει· αλλά η γυναίκα που έχει νου, χαρίζεται απ’ τον Κύριο.
15 Η τεμπελιά ρίχνει σε λήθαργο βαθύ κι ο άνθρωπος ο νωχελικός θα δοκιμάσει πείνα.
16 Όποιος τηρεί τις εντολές φυλάει τη ζωή του, μα θα πεθάνει όποιος αδιαφορεί για τη συμπεριφορά του.
17 Όποιος σπλαχνίζεται φτωχό, τον Κύριο δανείζει, κι αυτός ανάλογα με το έργο του θα του το ανταποδώσει.
18 Σκληρά το γιο σου να παιδαγωγείς όσο υπάρχει ελπίδα, για να μη συντελέσεις στην καταστροφή του.
19 Άφησε τον οξύθυμο να γευτεί τις συνέπειες, γιατί αν τον απαλλάξεις δεν πρόκειται να διορθωθεί.
20 Ν’ ακούς τις συμβουλές, τις διδαχές να δέχεσαι, ώστε να γίνεις τελικά σοφός.
21 Πολλά είναι τα σχέδια μέσα στου ανθρώπου την καρδιά, μα του Κυρίου το θέλημα αυτό είναι που θα γίνει.
22 Είναι τιμή στον άνθρωπο η αγαθότητά του, κι από έναν ψεύτη πιότερο αξίζει ένας φτωχός.
23 Ο σεβασμός στον Κύριο, φέρνει ζωή· ο ευσεβής χορτάτος θα πλαγιάζει, κακό δεν θα τον βρει.
24 Βουτάει το χέρι του ο τεμπέλης στη γαβάθα, αλλά βαριέται να το φέρει ως το στόμα του.
25 Χτύπα τον αλαζόνα, κι αν είν’ καλοπροαίρετος θα συνετιστεί. Διόρθωσε τον φρόνιμο και θ’ αποχτήσει γνώση.
26 Αυτός που βασανίζει τον πατέρα του και διώχνει τη μητέρα του, είν’ ένας γιος επαίσχυντος κι άξιος καταφρόνιας.
27 Θα πάψεις γιε μου διδαχή ν’ ακούς; Από τα λόγια θ’ απομακρυνθείς της γνώσης.
28 Ο μάρτυρας ο ασεβής τη δικαιοσύνη τη χλευάζει· με ανομία τρέφονται τα στόματα των ασεβών.
29 Ποινές είν’ έτοιμες για τους χλευαστές, και ραβδισμοί για των ανόητων τη ράχη.
1 Melhor é o pobre que vive com integridade
do que o tolo de lábios perversos.
2 Não é bom ter anseio sem conhecimento;
muito menos ser precipitado e perder o caminho.
3 É a insensatez do homem que distorce o seu caminho,
mas o seu coração se ira contra o Senhor.
4 A riqueza traz muitos amigos,
mas até o amigo do pobre o abandona.
5 A testemunha falsa não ficará impune,
e aquele que profere mentiras não sairá livre.
6 Muitos adulam o governante,
e todos são amigos de quem dá presentes.
7 O pobre é desprezado por todos os seus parentes;
quanto mais o evitarão os seus amigos!
Embora os procure para pedir-lhes ajuda,
não os encontra em lugar nenhum.
8 Quem obtém sabedoria ama a si mesmo;
quem retém o entendimento prospera.
9 A testemunha falsa não ficará impune,
e aquele que profere mentiras perecerá.
10 Não fica bem o tolo viver no luxo;
quanto pior é o servo dominar príncipes!
11 O discernimento do homem lhe dá paciência;
a sua glória é ignorar as ofensas.
12 A ira do rei é como o rugido do leão,
mas a sua bondade é como o orvalho sobre a relva.
13 O filho tolo é a ruína do seu pai,
e a esposa briguenta é como uma goteira constante.
14 Casas e riquezas herdam-se dos pais,
mas a esposa sensata vem do Senhor.
15 A preguiça leva ao sono profundo,
e o indolente passa fome.
16 Quem obedece aos mandamentos preserva a sua vida,
mas quem despreza os seus caminhos morrerá.
17 Quem trata bem os pobres empresta ao Senhor,
e ele o recompensará.
18 Discipline o seu filho, pois nisso há esperança;
mas não deseje causar a morte dele.19.18 Ou não permita-o chegar à morte.
19 O homem irascível precisa do castigo;
poupe-o e você terá que fazê-lo de novo.
20 Ouça conselhos e aceite instruções
e, no fim, você será sábio.
21 Muitos são os planos no coração do homem,
mas o que prevalece é o propósito do Senhor.
22 O que as pessoas desejam é o amor leal;
melhor é ser pobre do que mentiroso.
23 O temor do Senhor conduz à vida;
quem teme a ele passa a noite satisfeito, sem que o mal o toque.
24 O preguiçoso mete a mão no prato
e não se dá ao trabalho de levá-la à boca!
25 Açoite o zombador, e o ingênuo aprenderá a prudência;
repreenda o homem de discernimento, e ele obterá conhecimento.
26 Quem rouba o pai e expulsa a mãe
é filho que causa vergonha e desonra.
27 Se você parar de ouvir a instrução, meu filho,
irá afastar-se das palavras que dão conhecimento.
28 A testemunha perversa zomba da justiça,
e a boca dos ímpios engole iniquidade.
29 Os castigos estão preparados para os zombadores,
e os açoites para as costas dos tolos.