1 Melhor é o pobre que

anda na sua integridade

do que o perverso

de lábios e tolo.

2 Assim como não é bom ficar a alma sem conhecimento,

peca aquele que se apressa com seus pés.

3 A estultícia do homem

perverterá o seu caminho,

e o seu coração se

irará contra o Senhor.

4 As riquezas granjeiam

muitos amigos,

mas ao pobre,

o seu próprio amigo o deixa.

5 A falsa testemunha

não ficará impune

e o que respira

mentiras não escapará.

6 Muitos se deixam acomodar

pelos favores do príncipe,

e cada um é amigo daquele que dá presentes.

7 Todos os irmãos

do pobre o odeiam;

quanto mais se afastarão

dele os seus amigos! Corre

após eles com palavras,

que não servem de nada.

8 O que adquire entendimento

ama a sua alma;

o que cultiva

a inteligência achará o bem.

9 A falsa testemunha

não ficará impune;

e o que profere mentiras perecerá.

10 Ao tolo não é certo

gozar de deleites;

quanto menos ao servo

dominar sobre os príncipes!

11 A prudência do homem faz reter a sua ira,

e é glória sua o passar

por cima da transgressão.

12 Como o rugido do leão jovem

é a indignação do rei,

mas como o orvalho sobre a relva

é a sua benevolência.

13 O filho insensato é

uma desgraça para o pai,

e um gotejar contínuo

as contendas da mulher.

14 A casa e os bens são

herança dos pais;

porém do Senhor vem

a esposa prudente.

15 A preguiça faz cair

em profundo sono,

e a alma indolente padecerá fome.

16 O que guardar

o mandamento

guardará a sua alma;

porém o que desprezar

os seus caminhos morrerá.

17 Ao Senhor empresta o que

se compadece do pobre,

ele lhe pagará o seu benefício.

18 Castiga o teu filho

enquanto há esperança,

mas não deixes que o teu ânimo

se exalte até o matar.

19 O homem de grande indignação

deve sofrer o dano;

porque se tu o livrares ainda

terás de tornar a fazê-lo.

20 Ouve o conselho,

e recebe a correção,

para que no fim sejas sábio.

21 Muitos propósitos há

no coração do homem,

porém o conselho

do Senhor permanecerá.

22 O que o homem mais deseja

é o que lhe faz bem;

porém é melhor ser pobre do que mentiroso.

23 O temor do Senhor

encaminha para a vida;

aquele que o tem ficará satisfeito,

e não o visitará mal nenhum.

24 O preguiçoso esconde

a sua mão ao seio;

e não tem disposição

nem de torná-la à sua boca.

25 Açoita o escarnecedor,

e o simples

tomará aviso;

repreende ao entendido,

e aprenderá conhecimento.

26 O que aflige o seu pai,

ou manda embora sua mãe,

é filho que traz vergonha

e desonra.

27 Filho meu,

ouvindo a instrução,

cessa de te desviares

das palavras do conhecimento.

28 A testemunha ímpia

escarnece do juízo,

e a boca dos perversos

devora a iniquidade.

29 Preparados estão os juízos

para os escarnecedores,

e os açoites para as costas dos tolos.

1 Κάλλιο φτωχός που προχωρεί μες στην ευθύτητά του, παρά πλούσιος, ανόητος και ψεύτης.

2 Καλό δεν είναι για κανένα να του λείπει η γνώση, και θα σκοντάψει όποιος δεν έχει υπομονή.

3 Ο άνθρωπος με την ανοησία του χαλάει τη ζωή του· κι ύστερα αγανακτεί στον Κύριο ενάντια.

4 Τα πλούτη αυξαίνουνε τους φίλους, μα το φτωχό τον παρατάει ο φίλος του.

5 Δε θα μείνει ατιμώρητος ο ψευδομάρτυρας, κι αυτός που λέει ψέματα δε θα γλιτώσει.

6 Πολλοί το γενναιόδωρο τον κολακεύουνε, κι όλοι είναι φίλοι εκείνου που χαρίζει.

7 Όλα τ’ αδέρφια του τον αποφεύγουν το φτωχό, κι ακόμα περισσότερο τον παρατούν οι φίλοι· στηρίζεται σε υποσχέσεις που δεν ισχύουν πια.*στηρίζεται... πια. Η κατανόηση του εβρ. είναι αβέβαιη. Κατά λ. το εβρ. έχει: «αυτός κυνηγά λέξεις που δεν είναι τίποτε».

8 Σοφία όποιος αποκτάει, καλό δικό του κάνει· όποιος τηρεί αυτά που ’μαθε, την ευτυχία θα βρει.

9 Δε θα μείνει ατιμώρητος ο ψευδομάρτυρας· κι αυτός που λέει ψέματα θα χαθεί.

10 Αταίριαστο ο ανόητος να ζει μες στην απόλαυση κι ο δούλος πιο αταίριαστο να εξουσιάζει αφέντες.

11 Η φρόνηση του ανθρώπου το θυμό του τον συγκρατεί, κι είναι τιμή του να ξεχνάει ότι τον πρόσβαλαν.

12 Σαν λιονταριού είναι βρυχηθμός του βασιλιά η οργή και σαν δροσιά πάνω στη χλόη η εύνοιά του.

13 Ο γιος ο ανόητος καταστροφή είναι του πατέρα του, και της γυναίκας οι διαμάχες λούκι που στάζει και δε σταματά.

14 Σπίτι και πλούτη από τους γονείς μπορεί κανείς να τα κληρονομήσει· αλλά η γυναίκα που έχει νου, χαρίζεται απ’ τον Κύριο.

15 Η τεμπελιά ρίχνει σε λήθαργο βαθύ κι ο άνθρωπος ο νωχελικός θα δοκιμάσει πείνα.

16 Όποιος τηρεί τις εντολές φυλάει τη ζωή του, μα θα πεθάνει όποιος αδιαφορεί για τη συμπεριφορά του.

17 Όποιος σπλαχνίζεται φτωχό, τον Κύριο δανείζει, κι αυτός ανάλογα με το έργο του θα του το ανταποδώσει.

18 Σκληρά το γιο σου να παιδαγωγείς όσο υπάρχει ελπίδα, για να μη συντελέσεις στην καταστροφή του.

19 Άφησε τον οξύθυμο να γευτεί τις συνέπειες, γιατί αν τον απαλλάξεις δεν πρόκειται να διορθωθεί.

20 Ν’ ακούς τις συμβουλές, τις διδαχές να δέχεσαι, ώστε να γίνεις τελικά σοφός.

21 Πολλά είναι τα σχέδια μέσα στου ανθρώπου την καρδιά, μα του Κυρίου το θέλημα αυτό είναι που θα γίνει.

22 Είναι τιμή στον άνθρωπο η αγαθότητά του, κι από έναν ψεύτη πιότερο αξίζει ένας φτωχός.

23 Ο σεβασμός στον Κύριο, φέρνει ζωή· ο ευσεβής χορτάτος θα πλαγιάζει, κακό δεν θα τον βρει.

24 Βουτάει το χέρι του ο τεμπέλης στη γαβάθα, αλλά βαριέται να το φέρει ως το στόμα του.

25 Χτύπα τον αλαζόνα, κι αν είν’ καλοπροαίρετος θα συνετιστεί. Διόρθωσε τον φρόνιμο και θ’ αποχτήσει γνώση.

26 Αυτός που βασανίζει τον πατέρα του και διώχνει τη μητέρα του, είν’ ένας γιος επαίσχυντος κι άξιος καταφρόνιας.

27 Θα πάψεις γιε μου διδαχή ν’ ακούς; Από τα λόγια θ’ απομακρυνθείς της γνώσης.

28 Ο μάρτυρας ο ασεβής τη δικαιοσύνη τη χλευάζει· με ανομία τρέφονται τα στόματα των ασεβών.

29 Ποινές είν’ έτοιμες για τους χλευαστές, και ραβδισμοί για των ανόητων τη ράχη.