1 Mas mabuting piliin ang malinis na pangalan
kaysa sa maraming kayamanan.
Ang paggalang ng tao sa iyo
ay mas mahalaga pa
kaysa pilak at ginto.
2 Ang Panginoon ang lumikha sa tao,
mayaman man o mahirap.
3 Ang taong maalam
ay umiiwas kung may panganib,
ngunit ang wala sa katinuan
ay sumusuong sa panganib,
kaya napapahamak.
4 Ang paggalang sa Panginoon
at pagpapakumbaba
ay magdudulot sa iyo ng mahabang buhay,
kayamanan at karangalan.
5 Lumalakad ang taong masama
sa daang matinik
at may mga patibong.
Ang nag-iingat sa sarili
ay umiiwas sa daang iyon.
6 Ituro sa bata ang daang
dapat niyang sundan,
at kahit sa kanyang pagtanda
ay hindi niya ito kalilimutan.
7 Ang mahihirap ay nasa ilalim
ng kapangyarihan ng mayayaman,
at ang nangungutang
ay alipin ng nagpapautang.
8 Ang naghahasik ng kasamaan
ay aani ng kapahamakan,
at matitigil na ang kanyang
pamiminsala sa iba.
9 Ang nagbibigay ng pagkain sa dukha
ay tiyak na pagpapalain.
10 Kapag pinalayas mo
ang mga taong nanunuya,
mawawala na ang alitan,
kaguluhan at pang-iinsulto.
11 Ang taong may malinis na puso
at mahinahon magsalita
ay magiging kaibigan ng hari.
12 Binabantayan ng Panginoon
ang mga taong may karunungan,
ngunit sinisira niya ang plano
ng mga taksil.
13 Ang taong tamad ay laging may dahilan,
sinasabi niyang baka siya
ay lapain ng leon sa daan.
14 Ang salita ng masamang babae
ay parang malalim na hukay,
at doon nahuhulog
ang kinamumuhian ng Panginoon.
15 Likas sa mga bata ang pagiging pilyo,
ngunit magiging matuwid sila
kung didisiplinahin.
16 Ang nagreregalo sa mayaman
o nang-aapi sa mahihirap
upang yumaman
ay hahantong din sa karalitaan.
17 Pakinggan mo ang mga sinasabi
ng marurunong.
Pakinggan mong mabuti
habang itinuturo ko ito sa iyo,
18 dahil magbibigay ito sa iyo
ng kaligayahan
kung malalaman mo ito at masasaulo.
19 Itinuturo ko ito sa iyo ngayon
upang magtiwala ka sa Panginoon.
20 Ang tatlumpung kawikaang ito
na isinulat ko
ay magdudulot sa iyo
ng mga karunungan at payo.
21 Sa pamamagitan nitoʼy malalaman mo
ang mga katotohanan
at masasagot mo
ang mga magtatanong sa iyo.
22 Huwag mong abusuhin
ang mga mahihirap
o apihin man sila sa mga hukuman,
23 sapagkat ipagtatanggol sila
ng Panginoon.
Anuman ang gawin ninyong
masama sa kanila
ay gagawin din niya sa inyo.
24 Huwag kang makipagkaibigan
sa taong madaling magalit,
25 baka mahawa ka sa kanyang pag-uugali
at para ka na ring naglagay
ng bitag para sa iyong sarili.
26 Huwag kang mangangako
na magbabayad sa utang ng iba,
27 dahil kapag hindi ka nakapagbayad,
pati ang higaan mo ay kanilang agawin.
28 Huwag mong gagalawin
ang mga batong hangganan
na inilagay ng mga ninuno mo noon.
29 Ang taong mahusay magtrabaho
ay maglilingkod sa mga hari
at hindi sa mga pangkaraniwang tao.