1 Συμποσιάρχη σ’ έκαναν; Μην υπερηφανεύεσαι· να ’σαι ανάμεσα στους άλλους σαν ένας απ’ αυτούς, για κείνους πρώτα φρόντιζε κι έπειτα εσύ να κάθεσαι. 2 Αφού εκτελέσεις όλα τα καθήκοντά σου, κάτσε στη θέση σου για να χαρείς μαζί τους και να δεχτείς τον έπαινο που τόσο επάξια όλα τα κανόνισες. 3 Μίλησε, προεστέ, γιατί αυτό είναι χρέος σου, αλλά με πολλή φρόνηση και μην πάρεις από την ώρα της μουσικής. 4 Στη διάρκεια μιας ακρόασης μη μιλάς ακατάσχετα και μην επιδεικνύεις άκαιρα τη σοφία σου. 5 Ρουμπινιά σφραγιδόπετρα σε χρυσό δαχτυλίδι, έτσι είναι σ’ ένα συμπόσιο η μουσική. 6 Η μελωδία των μουσικών που συνοδεύει ένα κρασί εκλεκτό, είναι σαν σμαραγδένια σφραγιδόπετρα ένθετη σε μαλαματένιο δαχτυλίδι.

7 Νέε μου, να μιλάς όταν υπάρχει ανάγκη, και μόνο αν σε ρωτήσουν δυο φορές. 8 Μίλα συνοπτικά· λέγε πολλά με λίγα λόγια, δείχνε πως ξέρεις κι όμως σιωπάς. 9 Ανάμεσα σε άντρες σπουδαίους μη φέρεσαι σαν ίσος τους, κι όταν μιλάει άλλος εσύ μη φλυαρείς. 10 Η αστραπή τρέχει πιο πριν απ’ τη βροντή, κι η καλή φήμη προηγείται απ’ το σεμνό τον άνθρωπο.

11 Όταν η ώρα έρθει για να φύγεις, πήγαινε και μη μένεις τελευταίος· τρέχα στο σπίτι σου και μη χασομεράς. 12 Εκεί διασκέδαζε και κάνε ό,τι σ’ αρέσει, αλλά μην αμαρτάνεις με λόγια υπεροπτικά. 13 Και για όλα τούτα δόξαζε αυτόν που σ’ έπλασε και που με τ’ αγαθά του σε γεμίζει.

14 Όποιος τον Κύριο σέβεται, τη διδαχή του θα δεχτεί, κι όσοι απ’ τα χαράματα ζητούν το θέλημά του να γνωρίσουν, θα βρουν την εύνοιά του. 15 Όποιος το νόμο ερευνά, απ’ αυτόν θα χορτάσει· μα όποιος είναι υποκριτής θα σκοντάψει σ’ αυτόν. 16 Όποιοι τον Κύριο σέβονται θα βρούνε ποιο είναι το σωστό, κι οι δίκαιες οι πράξεις τους καθώς το φως θα λάμψουν. 17 Ο αμαρτωλός δεν δέχεται τον έλεγχο, και δικαιολογία θα βρει να κάνει αυτό που θέλει.

18 Ο άνθρωπος που σκέφτεται, τις ξένες γνώμες δεν τις παραβλέπει· ενώ ο υπερόπτης*ο υπερόπτης. Κατά το εβρ. «ο υπερήφανος». Οι Ο΄ έχουν «αλλότριος και υπερήφανος». τους άλλους δεν τους εκτιμά, έστω και αν ο ίδιος πράττει ασυλλόγιστα. 19 Μην κάνεις τίποτε άσκεφτα, και για ό,τι πράττεις δε θα μετανιώσεις. 20 Μην περπατάς σε δρόμο με κακοτοπιές, μην τύχει και στις πέτρες του σκοντάψεις. 21 Μην εμπιστεύεσαι ένα δρόμο που μοιάζει ομαλός· 22 κι απ’ τα παιδιά σου ακόμα να φυλάγεσαι. 23 Σε κάθε σου έργο πίστευε στον εαυτό σου· τήρηση των εντολών είναι κι αυτό. 24 Όποιος το νόμο εμπιστεύεται, τις εντολές φυλάει, κι όποιος τον Κύριο εμπιστεύεται δε θα ζημιωθεί.

1 If thou be made the master of a feast, lift not thyself up, but be among them as one of the rest; take diligent care for them, and so sit down.

2 And when thou hast done all thy office, take thy place, that thou mayest be merry with them, and receive a crown for thy well ordering of the feast.

3 Speak, thou that art the elder, for it becometh thee, but with sound judgment; and hinder not musick.

4 Pour not out words where there is a musician, and shew not forth wisdom out of time.

5 A concert of musick in a banquet of wine is as a signet of carbuncle set in gold.

6 As a signet of an emerald set in a work of gold, so is the melody of musick with pleasant wine.

7 Speak, young man, if there be need of thee: and yet scarcely when thou art twice asked.

8 Let thy speech be short, comprehending much in few words; be as one that knoweth and yet holdeth his tongue.

9 If thou be among great men, make not thyself equal with them; and when ancient men are in place, use not many words.

10 Before the thunder goeth lightning; and before a shamefaced man shall go favour.

11 Rise up betimes, and be not the last; but get thee home without delay.

12 There take thy pastime, and do what thou wilt: but sin not by proud speech.

13 And for these things bless him that made thee, and hath replenished thee with his good things.

14 Whoso feareth the Lord will receive his discipline; and they that seek him early shall find favour.

15 He that seeketh the law shall be filled therewith: but the hypocrite will be offended thereat.

16 They that fear the Lord shall find judgment, and shall kindle justice as a light.

17 A sinful man will not be reproved, but findeth an excuse according to his will.

18 A man of counsel will be considerate; but a strange and proud man is not daunted with fear, even when of himself he hath done without counsel.

19 Do nothing without advice; and when thou hast once done, repent not.

20 Go not in a way wherein thou mayest fall, and stumble not among the stones.

21 Be not confident in a plain way.

22 And beware of thine own children.

23 In every good work trust thy own soul; for this is the keeping of the commandments.

24 He that believeth in the Lord taketh heed to the commandment; and he that trusteth in him shall fare never the worse.