Ngā Whakatauki a Akuru
1 Ko ngā kupu a Akuru tama a Iakehe; ko te poropititanga.
I kōrero taua tangata ki a Itiere,
ki a Itiere rāua ko Ukara:
2 He pono ko ahau te mea pōauau rawa o ngā tāngata,
kāhore hoki he mātauranga tangata i roto i ahau.
3 Kīhai hoki ahau i whakaakona ki te whakaaro nui,
kīhai anō i mōhio ki te Mea Tapu.
4 Ko wai kua piki atu ki te rangi, ā, heke mai ai anō?
Ko wai kua pūpū i te hau ki roto ki ōna ringa?
Nā wai i takai ngā wai ki roto ki tōna kākahu?
Nā wai i whakapūmau ngā pito katoa o te whenua?
Ko wai tōna ingoa,
ā, ko wai hoki te ingoa o tāna tama?
Ki te mōhiotia e koe!
5 Ko ngā kupu katoa a te Atua he mea whakamātau;
he whakangungu rākau ia ki te hunga katoa e whakawhirinaki ana ki a ia.
6 Kaua e tāpiritia ētahi kupu ki āna,
kei rīria e ia tōu hē, ā, ka kitea koe he tangata kōrero teka.
7 E rua ngā mea kua īnoia e ahau i a koe;
kaua ēnā e kaiponuhia i ahau i mua i tōku matenga:
8 Whakamataratia atu i ahau te horihori me te kōrero teka;
kaua e hōmai te rawakore ki ahau, te taonga rānei;
whāngaia ahau ki te kai e rite ana māku.
9 Kei mākona ahau, ā, ka whakakāhore ki a koe,
ka mea, "Ko wai a Ihowā?"
Kei rawakore rānei ahau, ā, ka whānako,
ka whakahua noa hoki i te ingoa o tōku Atua.
10 Kaua e kōrerotia te pononga ki tōna ariki,
kei kanga ia i a koe, ā, ko koe e hē.
11 Tērā te whakatupuranga, he kanga tā rātou i tō rātou pāpā,
kāhore hoki e manaaki i tō rātou whaea.
12 Tērā te whakatupuranga, he mā ki tā rātou nā titiro,
otirā kāhore anō kia horoia atu tō rātou paru.
13 Tērā te whakatupuranga, nā, te whakakake o ō rātou kanohi.
Kua whakarewaina ake hoki ō rātou kamo!
14 Tērā te whakatupuranga, ko ō rātou niho ānō he hoari,
ko ō rātou niho pūrākau ānō he māripi,
hei horo i te hunga iti i runga i te whenua,
i ngā rawakore hoki i roto i ngā tāngata.
15 E rua ngā tamāhine a te ngata,
ko tā rāua karanga, "Hōmai, hōmai."
E toru ngā mea e kore rawa e mākona,
āe rā, e whā ngā mea e kore e kī, "Kāti":
16 ko te rua tūpāpaku; ko te kōpū pakoko;
ko te whenua kīhai i pukuwaitia,
ā, ko te ahi e kore nei e kī, "Kāti!"
17 Ko te kanohi e whakahī ana ki te pāpā,
e whakahāwea ana ki te whakarongo ki tōna whaea,
mā ngā raweni o te awaawa ia e tīkaro,
ā, mā ngā pī ēkara e kai.
18 E toru ngā mea he whakamīharo rawa, e kore e taea e ahau,
āe rā, e whā kāhore e mōhiotia e ahau:
19 ko te huarahi o te ēkara i te rangi;
ko te huarahi o te nākahi i runga i te kāmaka;
ko te huarahi o te kaipuke i waenga moana;
ā, ko te huarahi o te tangata ki te kōtiro.
20 He pērā anō te huarahi o te wahine pūremu:
ka kai ia, ā, ka horoi i tōna māngai,
ā, ka kī, "Kāhore āku mahi hē."
21 E toru ngā mea e korikori ai te whenua;
ā, e whā, he mea e kore e manawanuitia e ia:
22 ko te pononga ina whakakīngitia ia;
ko te wairangi hoki ina mākona i te taro;
23 ko te wahine whakarihariha ina whiwhi i te tāne;
ā, ko te pononga wahine ina tuku iho māna ngā mea a tōna rangatira.
24 E whā ngā mea ririki i runga i te whenua,
he nui noa atu ia ngā whakaaro:
25 ko ngā pōpokorua ehara i te iwi kaha,
heoi e mea ana i te kai mā rātou i te raumati;
26 ko ngā koni, he iwi ngoikore,
heoi e hanga ana i ō rātou whare ki te kāmaka;
27 ko ngā māwhitiwhiti, kāhore ō rātou kīngi,
heoi haere rōpū ana rātou katoa;
28 ko te mokomoko, ko ōna peke hei pupuri māna;
otiia kei roto ia i ngā whare kīngi.
29 E toru ngā mea, he tau tā rātou hīkoi,
āe rā, e whā he huatau ki te haere:
30 ko te raiona, ko te mea kaha rawa o ngā kararehe,
e kore nei e tahuri mai i te aroaro o tētahi;
31 ko te kurī horo; ko te koati toa anō hoki;
ā, ko te kīngi, kāhore nei tētahi e maranga ake ki a ia.
32 Ki te mea he mahi kūware tau i a koe i whakaneke ake ai i a koe,
ki te mea rānei i whakaaro kino koe,
kōpania tōu ringa ki tōu māngai.
33 He pono hoki ki te hurihia te waiū ka puta mai he pata,
ā, ki te kōwiria te ihu ka puta mai he toto;
waihoki ki te ākina te riri ka puta he whawhai.
Os ditos de Agur
1 Palavras de Agur, filho de Jaque, o masaíta,
que proferiu este homem a Itiel,
a Itiel e a Ucal:
2 Na verdade eu sou
o mais bruto dos homens,
nem mesmo tenho
o conhecimento de homem.
3 Nem aprendi
a sabedoria,
nem tenho o conhecimento do santo.
4 Quem subiu ao céu
e desceu? Quem encerrou
os ventos nos seus punhos?
Quem amarrou as águas
numa roupa? Quem estabeleceu
todas as extremidades
da terra? Qual é o seu nome?
E qual é o nome de seu filho,
se é que o sabes?
5 Toda a Palavra de Deus é pura;
escudo é para os que
confiam nele.
6 Nada acrescentes
às suas palavras,
para que não te repreenda
e sejas achado mentiroso.
A oração
7 Duas coisas te pedi;
não mas negues,
antes que morra:
8 Afasta de mim a vaidade
e a palavra mentirosa;
não me dês
nem a pobreza
nem a riqueza;
mantém-me do pão da minha porção de costume;
9 Para que, porventura,
estando farto não te negue,
e venha a dizer: Quem é o Senhor? Ou que,
empobrecendo,
não venha a furtar,
e tome o nome de Deus em vão.
Mais provérbios
10 Não acuses o servo
diante de seu senhor,
para que não te amaldiçoe
e tu fiques o culpado.
11 Há uma geração que
amaldiçoa a seu pai,
e que não bendiz a sua mãe.
12 Há uma geração que é pura
aos seus próprios olhos,
mas que nunca foi
lavada da sua imundícia.
13 Há uma geração cujos
olhos são altivos,
e as suas pálpebras
são sempre levantadas.
14 Há uma geração cujos
dentes são espadas,
e cujas queixadas são facas,
para consumirem da terra os aflitos,
e os necessitados dentre os homens.
15 A sanguessuga tem
duas filhas: Dá
e Dá. Estas três
coisas nunca se fartam;
e com a quarta,
nunca dizem: Basta!
16 A sepultura;
a madre estéril;
a terra que não se farta de água;
e o fogo; nunca dizem: Basta!
17 Os olhos que zombam do pai,
ou desprezam
a obediência à mãe,
corvos do ribeiro os arrancarão
e os filhotes
da águia os comerão.
18 Estas três coisas
me maravilham;
e quatro há que não conheço:
19 O caminho da águia no ar;
o caminho da cobra na penha;
o caminho do navio
no meio do mar;
e o caminho do homem
com uma virgem.
20 O caminho da mulher
adúltera é assim: ela come,
depois limpa a sua boca
e diz: Não fiz
nada de mal!
21 Por três coisas se
alvoroça a terra;
e por quatro que não pode suportar:
22 Pelo servo, quando reina;
e pelo tolo, quando vive na fartura;
23 Pela mulher odiosa,
quando é casada;
e pela serva,
quando fica herdeira da sua senhora.
24 Estas quatro coisas são
das menores da terra,
porém bem providas
de sabedoria:
25 As formigas não são um povo forte;
todavia no verão
preparam a sua comida;
26 Os coelhos são um povo débil;
e contudo,
põem a sua casa na rocha;
27 Os gafanhotos não têm rei;
e contudo todos saem,
e em bandos se repartem;
28 A aranha se pendura
com as mãos,
e está nos palácios dos reis.
29 Estes três têm um bom andar,
e quatro passeiam
airosamente;
30 O leão, o mais forte entre os animais,
que não foge de nada;
31 O galgo; o bode também;
e o rei a quem não se pode resistir.
32 Se procedeste loucamente,
exaltando-te,
e se planejaste o mal,
leva a mão à boca;
33 Porque o mexer do leite produz manteiga,
o espremer do nariz produz sangue;
assim o forçar da ira produz contenda.
Almeida Corrigida Fiel | acf ©️ 1994, 1995, 2007, 2011 Sociedade Bíblica Trinitariana do Brasil (SBTB). Todos os direitos reservados. Texto bíblico utilizado com autorização. Saiba mais sobre a SBTB. A Missão da SBTB é: Uma cópia da Bíblia Fiel ®️ para cada pessoa. Ajude-nos a cumprir nossa Missão!