1 He whakatauki anō ēnei nā Horomona, he mea tuhi e ngā tāngata a Hetekia kīngi o Hūrā.
2 Ko tō te Atua whakakorōria, he huna mea;
ko tō ngā kīngi whakakorōria he rapu mea.
3 Ko te rangi mō te tiketike, ko te whenua mō te hōhonu,
ā, ko te ngākau o ngā kīngi, tē taea te rapu.
4 Tahia atu te para i te hiriwa,
ā, ka puta mai he oko mā te kaitahi para;
5 tangohia atu te tangata kino i te aroaro o te kīngi,
ā, ka ū tōna torōna i runga i te tika.
6 Kei whakaputa i a koe ki mua i te aroaro o te kīngi,
kei tū hoki ki te wāhi o ngā metararahi.
7 He pai kē hoki kia kīia mai ki a koe, "Haere mai ki runga nei,"
i te mea kia whakahokia iho koe ki raro i te aroaro o te rangatira.
I kitea nei e ōu kanohi
8 kei hohoro te haere ki te ngangare,
kei kore e kitea e koe tāu e mea ai i tōna mutunga iho,
ina meinga koe e tōu hoa kia whakamā.
9 Tohea tāu tohe ki tōu hoa tonu,
ā, kaua e whākina te mea huna a tētahi:
10 kei kohukohutia koe e te tangata i rongo,
ā, kore ake tōu ingoa kino e tahuri atu.
11 He kupu i tika te kōrero,
ko tōna rite kei ngā āporo kōura i roto i ngā kete hiriwa.
12 He pērā i te whakakai kōura, i te whakapaipai kōura parakore
koia anō te ako a te whakaaro nui ki te taringa rongo.
13 Rite tonu ki te mātao o te hukarere i te kotinga wīti
te karere pono ki ōna kaingare;
ka ora hoki i a ia te ngākau o ōna ariki.
14 He pērā i ngā kapua me te hau uakore,
koia anō te rite o te tangata e whakamanamana ana ki āna hākari horihori.
15 Mā te roa e whakamanawanui ana ka whakaae mai ai te kīngi,
ā, mā te arero ngāwari ka mangungu ai te wheua.
16 Kua kitea e koe he honi, kainga ko te wāhi e mākona ai koe;
kei kī rawa koe i taua mea, ka ruakina e koe.
17 Kia takitahi tōu waewae ki te whare o tōu hoa;
kei hōhā ia ki a koe, ā, ka kino ki a koe.
18 Ko te tangata e whakaatu teka ana mō tōna hoa,
he patu ia, he hoari, ā, he pere koi.
19 Ko te whakawhirinaki ki te tangata tinihanga i te wā o te raru,
e rite ana ki te niho whati, ki te waewae kua takoki.
20 Ko te tangata e waiata ana ki te ngākau pōuri,
e rite ana ki te tangata e whakarere ana i te kākahu i te rangi māeke,
ki te winika hoki i runga i te hōura.
21 Ki te matekai tōu hoariri whāngaia ki te taro;
ki te matewai whakainumia ki te wai;
22 ka pūrangatia hoki e koe he waro kāpura ki tōna māhunga,
ā, ka utua tāu e Ihowā.
23 E mauria ana mai e te hauraro he ua;
e pērātia ana hoki e te arero ngautuarā, he kanohi pukuriri.
24 He pai kē te noho i te kokonga o te tuanui,
i te noho tahi me te wahine ngangare i roto i te whare māhorahora.
25 He rongo pai nō te whenua tawhiti,
tōna rite kei ngā wai mātao ki te wairua matewai.
26 Me te manawa-whenua i takatakahia, me te puna i whakaparuparutia,
koia anō te tangata tika e hinga ana i te aroaro o te tangata kino.
27 Ehara i te mea pai te kai nui i te honi;
waihoki ko ā te tangata rapu i tō rātou ake korōria ehara i te korōria.
28 Ko te tangata e kore nei e pēhi i tōna wairua,
e rite ana ki te pā kua pakaru, kāhore ōna taiepa.
1 TAMBIÉN 25.1 cp. 1.1 y 10.1.estos son proverbios de Salomón, los cuales copiaron 25.1 2 R. 19.2.los varones de Ezechîas, rey de Judá.
2 25.2 Dt. 29.29. Ro. 11.33. Gloria de Dios es encubrir la palabra;
Mas honra del rey es 25.2 Job 29.16.escudriñar la palabra.
3 Para la altura de los cielos, y para la profundidad de la tierra,
Y para el corazón de los reyes, no hay investigación.
4 25.4 2 Ti. 2.21. Quita las escorias de la plata,
Y saldrá vaso al fundidor.
5 25.5 cp. 20.8. Aparta al impío de la presencia del rey,
Y su trono se afirmará en justicia.
6 No te alabes delante del rey,
Ni estés en el lugar de los grandes:
7 25.7 Lc. 14.8-10. Porque mejor es que se te diga, Sube acá,
Que no que seas humillado delante del príncipe
Que miraron tus ojos.
8 25.8 cp. 17.14. Mt. 5.25. No salgas á pleito presto,
No sea que no sepas qué hacer al fin,
Después que tu prójimo te haya dejado confuso.
9 25.9 Mt. 5.25 y 18.15. Trata tu causa con tu compañero
Y no descubras el secreto á otro.
10 No sea que te deshonre el que lo oyere,
Y tu infamia no pueda repararse.
11 25.11 cp. 15.23. Is. 50.4. Manzana de oro con figuras de plata
Es la palabra dicha como conviene.
12 Como zarcillo de oro y joyel de oro fino,
25.12 cp. 1.9. Es el que reprende al sabio que tiene oído dócil.
13 25.13 cp. 13.17. Como frío de nieve en tiempo de la siega,
Así es el mensajero fiel á los que lo envían:
Pues al alma de su señor da refrigerio.
14 25.14 cp. 20.6. Como nubes y vientos sin lluvia,
25.14 Jud. 12. Así es el hombre que se jacta de vana liberalidad.
15 25.15 Gn. 32.4, etc. 1 S. 25.24, etc. cp. 15.1 y 16.14Con larga paciencia se aplaca el príncipe;
Y la lengua blanda quebranta los huesos.
16 25.16 ver. 27 ¿Hallaste la miel? come lo que te basta;
No sea que te hartes de ella, y la vomites.
17 Detén tu pie de la casa de tu vecino,
Porque harto de ti no te aborrezca.
18 Martillo 25.18 Sal. 57.4.y cuchillo y 25.18 Sal. 45.5.saeta aguda,
Es 25.18 cp. 24.28.el hombre que habla contra su prójimo falso testimonio.
19 Diente quebrado y pie resbalador,
Es la confianza en el prevaricador en tiempo de angustia.
20 El que canta canciones al corazón afligido,
Es como el que quita la ropa en tiempo de frío, ó el que sobre el jabón echa vinagre.
21 25.21 Ex. 23.4. Ro. 12.20. Si el que te aborrece tuviere hambre, dale de comer pan;
Y si tuviere sed, dale de beber agua:
22 Porque ascuas allegas sobre su cabeza,
25.22 2 S. 16.12. Y Jehová te lo pagará.
23 25.23 Job 37.22. El viento del norte ahuyenta la lluvia,
Y el rostro airado 25.23 Sal. 101.5.la lengua detractora.
24 25.24 cp. 19.13 y 21.9. Mejor es estar en un rincón de casa,
Que con la mujer rencillosa en espaciosa casa.
25 Como el agua fría al alma sedienta,
Así son las 25.25 cp. 15.30.buenas nuevas de lejanas tierras.
26 Como 25.26 Ez. 32.2.fuente turbia y manantial corrompido,
Es el justo que cae delante del impío.
27 25.27 ver. 16 Comer mucha miel no es bueno:
Ni 25.27 cp. 27.2.el buscar la propia gloria es gloria.
28 Como ciudad derribada y sin muro,
Es el hombre cuyo espíritu no tiene rienda.