1 A mulher Pv 9.1;24.3sábia edifica a sua casa,
mas a insensata a derruba com as suas mãos.
2 Quem Pv 19.1;28.6anda na retidão teme a Jeová,
mas aquele que é Pv 2.15perverso nos seus caminhos o despreza.
3 Na Pv 10.14boca do insensato, está o rebento da soberba,
mas os Pv 12.6lábios dos sábios os conservarão.
4 Onde não há bois, vazia está a manjedoura;
mas, pela força do boi, há abundância de novidades.
5 Ap 1.5;3.14A testemunha fiel não mentirá,
mas Pv 6.19;12.17;Êx 23.1;Dt 19.16a testemunha falsa Pv 19.5profere mentiras.
6 Pv 24.7O escarnecedor busca a sabedoria e não a acha;
mas para o inteligente o Pv 8.9;10.23;17.24conhecimento é fácil.
7 Afasta-te da Pv 23.9presença do homem insensato;
não é nos seus lábios que acharás a ciência.
8 Pv 15.21A sabedoria do prudente é entender o seu caminho,
mas a Pv 14.24estultícia dos loucos é engano.
9 A culpa Is 1.11;Os 4.19zomba dos insensatos,
mas Pv 3.34;11.20os retos têm o favor de Deus.
10 O coração conhece 1Sm 1.10;Jó 21.25a sua própria amargura,
e o estranho não participa da sua alegria.
11 Pv 3.33;12.7;15.25A casa dos perversos será destruída,
mas a tenda dos retos florescerá.
12 Pv 12.15;16.25Há um caminho que ao homem parece direito,
mas, no Rm 6.21fim, guia para a morte.
13 Até no riso o coração pode ter a dor,
e a Ec 2.1-2alegria pode acabar em tristeza.
14 Quem erra de coração Pv 1.31;12.21se encherá dos seus caminhos,
mas a Pv 12.14;18.20plenitude do homem de bem vem de si mesmo.
15 O simples Pv 17.4dá crédito a tudo o que se lhe diz,
mas o Pv 27.12prudente considera os seus passos.
16 O sábio teme e Pv 3.7;22.3;Jó 28.28;Sl 34.14desvia-se do mal,
mas o tolo é arrogante e dá-se por seguro.
17 Quem Pv 14.29se encoleriza facilmente fará loucuras,
e o homem de desígnios perversos é odiado.
18 Os simples herdarão a estultícia,
mas os Pv 18.15prudentes serão coroados de conhecimento.
19 Pv 11.29;1Sm 2.36Os maus prostram-se perante os bons,
e os perversos, junto às portas dos justos.
20 Pv 19.7O pobre é odiado até pelo seu vizinho,
mas o Pv 19.4rico tem muitos amigos.
21 Quem Pv 11.12despreza ao seu vizinho peca,
mas Pv 19.17;28.8;Sl 41.1aquele que se compadece dos pobres, esse é feliz.
22 Porventura, não erram os que Pv 3.29;12.2;Sl 36.4;Mq 2.1maquinam o mal?
Mas haverá Pv 3.3benignidade e verdade para os que planejam o bem.
23 Há proveito Pv 13.11em todo trabalho;
meras palavras, porém, só levam à penúria.
24 Pv 10.22;13.8;21.20A riqueza dos sábios é uma coroa para eles,
mas Pv 14.8a estultícia dos loucos não passa de estultícia.
25 A testemunha verdadeira livra almas,
mas quem Pv 14.5profere mentiras causa engano.
26 Pv 18.10;19.23;Is 33.6Quem teme a Jeová tem seguro apoio,
e os seus filhos terão um lugar de refúgio.
27 O temor de Jeová é Pv 10.11;13.14fonte de vida,
para desviar dos laços da morte.
28 Na 1Rs 4.20multidão do povo, está a glória do rei,
mas, na falta do povo, está a destruição do príncipe.
29 Quem é Pv 16.32;19.11;Ec 7.9;Tg 1.19tardio em irar-se é grande em entendimento,
mas o que tem Pv 29.20espírito impaciente exalta a estultícia.
30 Pv 15.13O ânimo tranquilo é a vida da carne,
mas a inveja é a Pv 12.4;Hc 3.16podridão dos ossos.
31 Quem Pv 17.5oprime ao pobre ultraja ao seu Criador,
mas honra-o aquele Pv 14.21que se compadece do necessitado.
32 O perverso Pv 6.15;24.16é derrubado pela sua malícia,
mas o Gn 49.18;Sl 16.11;17.15;37.37;73.24;2Co 1.9;5.8;2Tm 4.18justo, ainda morrendo, tem esperança.
33 A sabedoria Pv 2.10repousa no coração do inteligente,
mas o que está Pv 12.16;18.2;29.11no interior dos loucos vem a lume.
34 A justiça Pv 11.11exalta as nações,
mas o pecado é o opróbrio dos povos.
35 Pv 16.13O favor do rei é concedido ao servo que procede sabiamente,
mas a sua ira manifesta-se contra aquele que causa vergonha.
1 Ko tā te wahine whakaaro nui he hanga i tōna whare;
ko tā te wahine wairangi, ko ōna ringa hei wāhi iho.
2 Ko te tangata e haere ana i runga i tōna tika, e wehi ana i a Ihowā;
ko te tangata he parori kē ōna ara e whakahāwea ana ki a ia.
3 Kei te māngai o te wairangi he patu whakapehapeha;
mā ngā ngutu ia o te hunga whakaaro nui rātou ka ora ai.
4 Ki te kāhore he kau, ka mā te takotoranga kai;
mā te kaha ia o te kau ka nui ai ngā hua.
5 E kore te kaiwhakaatu pono e teka;
ka puaki ia te teka i te kaiwhakaatu teka.
6 E rapu ana te tangata whakahī i te whakaaro nui, heoi kāhore e kitea e ia;
ki te tangata mātau ia he māmā noa te mātauranga.
7 Haere atu ki te aroaro o te kūware,
ina kāhore e kitea e koe he ngutu mātau ōna.
8 Ko te whakaaro nui o te tangata tūpato, he mātau ki tōna ara;
ko te wairangi o ngā kūware, he tinihanga.
9 Ko tā ngā wairangi he kata ki te hē;
nā, kei te hunga tika te whakaaro pai.
10 E mōhio ana te ngākau ki tōna ake mamae,
e kore anō hoki tōna koa e pikitia e te tangata kē.
11 Ka whakangaromia te whare o te hunga kino;
ka tupu ia te tēneti o te hunga tika.
12 He huarahi anō tērā e tika ana ki tā te tangata titiro,
ko tōna mutunga ia ko ngā huarahi ki te mate.
13 Ahakoa e kata ana, e mamae ana te ngākau;
ā, ko te mutunga o te koa, he pōuri.
14 Ko te tangata i te ngākau tahuri kē, ka mākona i ōna ara ake;
ā, ko te tangata pai ka mākona i tāna ake anō.
15 Ko tā te kūware he whakapono ki ngā kupu katoa;
tēnā ko te tangata tūpato, ka āta titiro ki tāna hīkoi.
16 E wehi ana te tangata whakaaro nui, ka neke atu i te kino;
ko te kūware ia ka whakahī, ka tohe.
17 Ko te tangata riri wawe ka mahi i te wairangi;
ka kinongia anō hoki te tangata i ngā rauhanga kino.
18 He wairangi te whakarerenga iho mō ngā kūware;
ko te tangata tūpato ia ka karaunatia ki te mātauranga.
19 E piko ana te hunga kino ki te aroaro o te hunga pai;
ā, ko te hunga hē ki ngā kūwaha o te tangata tika.
20 E kinongia ana te rawakore e tōna hoa ake nei anō;
he tokomaha ia ngā tāngata e aroha ana ki te tangata taonga.
21 Ko te tangata e whakahāwea ana ki tōna hoa, e hara ana;
ko te tangata ia e atawhai ana ki ngā rawakore, ka hari.
22 He teka ianei e kotiti kē ana ngā kaiwhakatakoto i te kino?
He atawhai ia, he pono, kei ngā kaihanga i te pai.
23 He hua tō ngā māuiuitanga katoa;
tēnā ko te kōrero o ngā ngutu e ahu ana ki te rawakore.
24 Hei karauna mō ngā whakaaro nui ō rātou taonga;
ko te wairangi ia o ngā kūware, he wairangi kau.
25 Ka ora ngā wairua i te kaiwhakaatu pono;
ko te tangata kōrero teka ia e mea ana kia tinihanga.
26 Ū tonu, kaha tonu te whakaaro ina wehi ki a Ihowā;
ka whai rerenga atu anō hoki āna tamariki.
27 He puna ora te wehi ki a Ihowā,
e mahue ai ngā reti o te mate.
28 Mā te nui o te iwi ka whai hōnore ai te kīngi;
mā te kore o te iwi ka taka ai te rangatira.
29 He mātauranga nui tō te tangata manawanui;
ko te tangata riri wawe ia, e whakaneke ake ana ia i te wairangi.
30 He ora ki ngā kikokiko te ngākau ora;
ko te hae ia, he pirau ki ngā wheua.
31 Ko te tangata e tūkino ana i te ware, he tāwai tāna ki tōna Kaihanga;
ko te tangata ia e atawhai ana i te rawakore, e whakahōnore ana i a ia.
32 E uakina iho ana te tangata kino i runga i tōna hē;
ko te tangata tika ia ka whai tūmanakohanga i tōna matenga.
33 Ka noho te whakaaro nui ki te ngākau o te tangata mātau;
engari ko te mea kei te wāhi ki roto o ngā kūware e whakaaturia ana.
34 Mā te tika ka kake ai te iwi;
mā te hara ia ka ingoa kino ai ngā iwi.
35 Ka manako te kīngi ki te pononga mahara;
ā, ka riri ki te tangata i takea ai te whakamā.