1 ସଦାପ୍ରବୁ ବାସଙ୍ଗ୍‌ବକେ,ଜାଣ୍ଡେଇଂ ୱିଙ୍ଗ୍‌ଆଃରିଙ୍ଗ୍‌ଆଃଇଂନେ ଗଡ଼େଇଂ, ମେଇଂ ଅବିସାପ୍‌ ବାଆର୍‌ଏ । ମେଇଂ ନେନେ ଜଜନା ଇସାବ୍‌ରେ କାମ୍‌ ସାପା ଡିଙ୍ଗ୍‌ଆମ୍ୟାଃକେ । ମେଇଂ କରାପ୍‌ କାମ୍‌ ଡିଙ୍ଗ୍‌ସା ଉପାୟ୍‌ ଡିଙ୍ଗ୍‌ଆର୍‌ଡିଙ୍ଗ୍‌କେ । ମାତର୍‌ ନେନେ ବାବ୍‌ନା ଅନୁସାରେ ଆଡିଙ୍ଗ୍‌ଆର୍ ଣ୍ଡୁ । 2 ମେଇଂ ଆନେକେ ମାସାଲ୍ୟାଃକୁଚେ ଫାରୋନେ ବପୁରେ ନିଜ୍‌କେ ସକ୍‌ତିଶାଲି ଆଃଡିଂନ୍‌ସାଃ ଆରି ମିସର୍‌ନେ ନ୍‌ଲୁଡ଼ିଆଃନ୍ୟା ପୁଣ୍ଡେନ୍‌ସାଃ ମିସର୍‌ନ୍ତୁଗ୍‌ ୱେ ନ୍‌ସାଃ ଅଲେଙ୍ଗ୍‌ଡିଂଆର୍‌କେ । 3 ଏନ୍‌ସାଃ ଫାରୋନେ ବପୁ ପେନେ ଗିଆସଃମାଲା ଡିଂଏ ଆରି ମିସର୍‌ନେ ନ୍‌ଲୁଡ଼ିଆଃନ୍ୟା ପୁଣ୍ଡେନେ ପେନେ ଅପମାନ୍‌ ରକମ୍‌ ଡିଂଏ । 4 ମେଃଡାଗ୍‌ଲା ମେଁନେ ସାସନ୍‌ ଡିଙ୍ଗ୍‌ନେ ନେତାଇଂ ସୋୟୋନ‍ଅରିଆ ଲେଃକେ ଆରି ମେଁନେ ଦାସ୍‌ଇଂ ହନେଷକ୍‌ନିଆ ପାଙ୍ଗ୍‌ଲେଃଆର୍‌କେ । 5 ମୁଃଡ଼ି ଜାତି ମେଇଂନେ ସାଆଜ୍ୟ ଡିଂ ଆୟାଆର୍‌, ମେଇଂନେ ବିସ‍ଏରେ ତେନ୍‌ ସାପାରେ ଗିଆସଃଆର୍‌ଏ, ତେନ୍‌ ଜାତି ସାଆଜ୍ୟ ଡିଂଣ୍ଡ୍ରେ କି ସାଆଜ୍ୟ ରକମ୍‌ ଆଡିଂଆର୍‌ ଣ୍ଡୁ, ମାତର୍‌ ଗିଆସଃ ଆରି ଦଦ୍ୟା ମ୍ନି ରକମ୍‌ ଡିଂଆର୍‌ଏ । 6 ଦକିନ୍‌ ଦିଗ୍‌ନେ ପସୁଇଂ ବିସ‍ଏରେ ବବିସତ୍‌ ସାମୁଆଁ । ଆଣ୍ଡିନେ ଜାଗାବାନ୍‌ ଙ୍ଗିରେ ଆରି ଡକ୍ରାକ୍ନେ ସିଂଅଁ, ବିସ୍‌ ଲାଏଃକ୍ନେ ବୁବଃ ଆରି ୱାଲେଃକ୍ନେ ସୁଆ ରକମ୍‌ ବୁବଃ ପାଙ୍ଗ୍‌ଆର୍‌ଏ, ଦେକ୍‌ରକମ୍‌ ଅସ୍‌ବିଦା ଆରି କସ୍‌ଟ ରକମ୍‌ ଦେସ୍‌ ବିଃଚେ ଜାଣ୍ଡେଃନେବାନ୍‌ ମେଇଂନେ ସାଆଜ୍ୟ ଆଡିଂ ଣ୍ଡୁ, ଦେକ୍‌ରକମ୍‌ ମୁଇଂ ଜାତି ଡାଗ୍ରା ମେଇଂ ଙ୍ଗିର୍‌ବୁଏଃ ଗଦଇଂନେ ଗୁଗ୍‌ଡିଆନ୍ୟା ନିଜେ ନିଜେନେ ଦନ୍‌ ଆରି ଉଁଟ୍‌ଇଂନେ କୁବ୍‌ଜା ଆଡ଼ାତ୍ରା ନିଜେ ନିଜେନେ ସମ୍ପତି ଡୁଙ୍ଗ୍‌ ରାଙ୍ଗ୍‌ୱେଆର୍‌ଏ । 7 ମେଃଡାଗ୍‌ଲା ମିସର୍‌ ମିଚ୍‌ ଆରି ସରାଃସିରିଃ ସାଆଜ୍ୟ ଡିଂଏ; ଆକେନ୍‌ସାଃ ନେ ଆମେକେ ମେଃ କାମ୍‌ଅରିଆ ଆପାଙ୍ଗ୍‌କ୍ନେ ରାହବ ଡାଗ୍‌ଚେଃ ମ୍ନି ବିଃନେବକେ ।

8 ଏବେ ୱେଲା, ମେଇଂନେ ସାମ୍‌ନେ ମୁଇଂ ପାଟା‍ଅରିଆ ଆତେନ୍‌ ଗଦେଚେ ଗୁଆର୍‌ ଆରି ଆତେନ୍‌ ଡିରକମ୍‌ ପାଙ୍ଗ୍‌ଡିଂକ୍ନେ ଜୁଗ୍‌ ନ୍‌ସାଃ ମାଡାନେ ଜୁଗ୍‌ ଜାକ ଲେଃଏ, ଆକେନ୍‌ସାଃ ମୁଇଂ ମୁଲି ଲାଏଃକ୍ନେ ଉଲିଆଃନିଆ ଆତେନ୍‌ ଗୁଆର୍‌ଚେଃ ବ । 9 ମେଃଡାଗ୍‌ଲା ମେଇଂ ବିରଦ୍‌ ଡିଂନେ ରେମୁଆଁଇଂ, ମିଚ୍‌ ସାମୁଆଁ ବାସଙ୍ଗ୍‌ନେ ଗଡ଼େଇଂ, ମେଇଂ ମାପ୍‌ରୁନେ ନିଅମ୍‌ ଦ୍ରିଗ୍‌ନ୍‌ସାଃ ଇକ୍‌ଚା ମାଡିଂନେ ଗଡ଼େଇଂ; 10 ମେଇଂ କିକେଣ୍ଡ୍ରେଇଂକେ ବାସଙ୍ଗ୍‌ଆର୍‌ଏ, ପେ ଆକେଗେପା ଆରି ବବିସତ୍‌ ସାମୁଆଁ ବାସଙ୍ଗ୍‌ଣ୍ଡ୍ରେଇଂକେ ବାସଙ୍ଗ୍‌ଆର୍‌ଏ, ପେ ନେ ଡାଗ୍ରା ସମାନ୍‌ ଗଟ୍‌ନା ଗଟେନେ ସାମୁଆଁ ଆବାସଙ୍ଗ୍‌ଗେ, ଆନେକେ ଦରମ୍‌ ସାମୁଆଁ ବାସଙ୍ଗ୍‌ ଆରି ବୁଟମେଗ୍‌ ରକମ୍‌ ସାମୁଆଁ ବାସଙ୍ଗ୍‌; 11 ପେ ଗାଲିବାନ୍‌ ତାର୍‌ଚେଃ ୱେଲା, ଗାଲି ଆନ୍ତାର୍‌ ବିଃ, ଇସ୍ରାଏଲ୍‌ନେ ପବିତ୍ର ମାପ୍‌ରୁ ନେନେ ସାମ୍‌ନାବାନ୍‌ ସ୍ଲ ଆଃଡିଂ । 12 ଏନ୍‌ସାଃ ଇସ୍ରାଏଲ୍‌ନେ ପବିତ୍ର ମାପ୍‌ରୁ ଆକେନ୍‌ ସାମୁଆଁ ବାସଙ୍ଗ୍‌ଡିଙ୍ଗ୍‌କେ, ପେ ଆକେନ୍‌ ସାମୁଆଁ ଅମାନି ଡିଂପେଡିଂକେ, ବାରି କାରାପ୍‌ ଆରି କୁଟ୍‌ ସାମୁଆଁଅରିଆ ବିସ୍‌ବାସ୍‌ ଡିଂଚେଃ ତେନ୍‌ ଆଡ଼ାତ୍ରା ଆସା ବପେଡିଂକେ; 13 ଏନ୍‌ସାଃ ଗେରେଲେଃକ୍ନେ ତିଆର୍‌କ୍ନେ ତୁରାଃ ଡିରକମ୍ ଦାପ୍ରେ ଆଃ ଦଂସ ଡିଙ୍ଗ୍‌ଚେ ପାକ୍‌ଚିଃ ୱେଏ । ଆତେନ୍ ପାପ୍‌ନେ ସାସ୍ତି ପେ ଆଡ଼ାତ୍ରା ଡିଙ୍ଗ୍‌ଏ । 14 ବାରି, ଡିରକମ୍‌ କୁମ୍ବାର୍‌ନେ ଙ୍କୁଇ ପାକ୍‌ଚିଃଏ, ଦେତ୍‌ରକମ୍‌ ମେଁ ମେଃଡିଗ୍‌ ଦୟା ମାଡିଂଚେଃ ଆତେନ୍‌ ଗୁଣ୍ଡ୍‌ ଆଃଡିଂଚେଃ ପାକ୍‌ଚିଃ ବିଃଏ; ତେଲା ଗ୍ନୁଇଗ୍‌ସବାନ୍‌ ସୁଆ ଣ୍ଡୁଲା କୁଣ୍ଡ୍‌ବାନ୍‌ ଣ୍ଡିଆଃ ଡୁଙ୍ଗ୍‌ୱେ ରକମ୍‌ ଇଃତୁଡ଼ା ଗାଃକୁଆର୍‌ ଡିଗ୍‌ ଆତ୍‌ବାନ୍‌ ଆମିଲେ ଣ୍ଡୁ । 15 ମେଃଡାଗ୍‌ଲା ମାପ୍‌ରୁ, ସଦାପ୍ରବୁ ଇସ୍ରାଏଲ୍‌ନେ ପବିତ୍ର ମାପ୍‌ରୁ ବାସଙ୍ଗ୍‌କେ, ପେଆଣ୍ଡେଲା ଆରି ସାନ୍ତି ପେଡିଂଲା ପେ ଉଦାର୍‌ ପେବାଏ; ସାନ୍ତି ଲେଃନେ ଆରି ଆସା ବନେ ପେନେ ବପୁ ଡିଂଏ, ବାରି ପେ ଦେକ୍‌ରକମ୍‌ ପେଡିଂକେ ଣ୍ଡୁ । 16 ମାତର୍‌ ପେ ପେବାସଙ୍ଗ୍‌କେ, ଣ୍ଡୁ ନେ ଗଡ଼ା‍ଅରିଆ ଲାଗ୍‌ନେଡ‍ଏ; ଆକେନ୍‌ସାଃ ପେ ପେଡ‍ଏ; ଆରି ପେବାସଙ୍ଗ୍‌କେ, ନେ ଜାବର୍‌ ୱିର୍‌ନେ ଗାଡ଼ି ଆଡ଼ାତ୍ରା ନେଡେଃଏ; ଆକେନ୍‌ସାଃ ପେନେ ପ୍ଲାଃ ନୁଆଁନେ ରେମୁଆଁଇଂ ପେବାନ୍‌ ଜାବର୍‌ ୱିର୍‌ଆର୍‌ଏ । 17 ମୁଇଂଡାନେ ଦମକ୍‌ବାନ୍‌ ଅଜାର୍‌ ରେମୁଆଁ ଲାଗ୍‌ଡ‍ଆର୍‌ଏ; ମାଲ୍‌ ରୁଆନେ ଦମକ୍‌ବାନ୍‌ ପେ ଲାଗ୍‌ପେଡ‍ଏ; ତେଲା ପେ କଣ୍ଡାନେ ଟିପେ ମୁଇଂ ଚିନ୍‌ ରକମ୍‌ ଆରି କଣ୍ଡାନେ କଣ୍ଡା ଆଡ଼ାତ୍ରା ଜେଣ୍ଡାନେ ଡୁଡୁ ରକମ୍‌ ଡିଂଚେଃ ତୁଆଁ ନାଲେଃଏ । 18 ବାରି, ତେନ୍‌ସାଃ କାଲାଆଃ ନେ ଏଃତେ ଲେଃନେ ମାପ୍‌ରୁ ପେନେ ଆଡ଼ାତ୍ରା ଦୟା ଡିଂନ୍‌ସାଃ ଉର୍‌ଏ, ଆରି ତେନ୍‌ସାଃ ପେନେ ଆଡ଼ାତ୍ରା ଦୟା ଡିଂନ୍‌ସାଃ ମେଁ ମ୍ନାଃ ଡିଂଏ; ମେଃଡାଗ୍‌ଲା କାଲାଆଃ ନେ ଏଃତେ ଲେଃନେ ମାପ୍‌ରୁ ନ୍ୟାୟ୍‌ ବିଚାର୍‌ ଡିଂନେ ପର୍‌ମେସର୍‌ ଲେଃକେ; ଜାଜା ମେଁ ନ୍‌ସାଃ ଉର୍‌ଆର୍‌ଏ, ତେନ୍‌ ସାପାରେ ଦନ୍ୟ ।

19 ଅ ସିୟୋନନେ ରେମୁଆଁଇଂ ଯିରୂଶାଲମନିଆ ବାସା ଲାଏଃକ୍ନେ ରେମୁଆଁଇଂ; ପେ ଆରି ଅଃନାଡିଗ୍‌ ପେଅଃ ଣ୍ଡୁ; ପେ ପେଅଃକ୍ନେ ନ୍‌ସାଃ ଡିଲାଡିଗ୍‌ ଆପେକେ ଆସିର୍ବାଦ୍‌ ଡିଂଏ; ମେଁ ଦ୍ରିଗ୍‌କ୍ନେ ଦାପ୍ରେ ଆପେକେ ଉତର୍‌ ବିଃଏ । 20 ବାରି, ଜଦି ମାପ୍‌ରୁ ଆପେକେ ଦୁକ୍‌ ଡିଂକ୍ନେ ରକମ୍‌ କାଦି ଆରି କସ୍‌ଟ ଡିଂକ୍ନେ ରକମ୍‌ ଣ୍ଡିଆଃ ବିଃଏ, ଏଲେଡିଗ୍‌ ପେନେ ସିକ୍ୟା ବିଃଣ୍ଡ୍ରେ ଆରି ବୁଃଡ଼ିଚେଃ ଆଲେଃଆର୍‌ ଣ୍ଡୁ, ମାତର୍‌ ପେନେ ମ୍‌ମୁଁଆଃ ପେନେ ସିକ୍ୟା ବିଃଣ୍ଡ୍ରେକେ କେଏ । 21 ବାରି, ଇଞ୍ଚଙ୍ଗ୍‌ତି କି ବେଃସ୍ୟାଃ ପାକା ଆଣ୍ଡେନେ ବେଲା ପେନେ ନ୍‌ଲୁଗ୍‌ ପେନେ ପ୍ଲାଃ ପାକାବାନ୍‌ ଆକେନ୍‌ ସାମୁଆଁ ଦ୍ରିଗ୍‌ଏ, ଗାଲି ଆକେନ୍‌, ଆକ୍‌ବାନ୍‌ ଆଃ ପେ ପେଅଲେଙ୍ଗ୍‌ଏ । 22 ଆରି, ପେ ପେନେ ରୁପାନେ ମୁର୍ତି‍ଇଂନେ ବାଆଃନିଆ ବାଃଡ଼େଗ୍‌ବକେ ଆରି ଚଞ୍ଚ୍‌ନିଆ ଆରେବକ୍ନେ ସୁନା ମୁର୍ତି‍ଇଂନେ ବାଃଡ଼େଗ୍‌ବକ୍ନେ ଆମେକେ ଅସୁଚି ଆଃଡିଂଏ; ପେ ତେନ୍‌ ସାପାକେ ଅସୁଚି ଜିନିସ୍‌ ରକମ୍‌ ଜଗ୍‌ତ୍ଲାଗ୍‌ ବିଃଏ; ପେ ପେବାସଙ୍ଗ୍‌ଏ ଆକ୍‌ବାନ୍‌ ତାର୍‌ ଲାଗ୍‌ଡଲା । 23 ବାରି, ଲିଜ‍ଅରିଆ ବିବିଗ୍‌ ନ୍‌ସାଃ ଣ୍ଡିଆଃ ବିଃଏ; ତୁବଃ ଚୁକ୍ନେ କାଦି ବିଃଏ ଆରି ଆତେନ୍‌ ନିମାଣ୍ଡାଃ ଆରି ଜାବର୍‌ ଡିଂଏ; ତେନ୍‌ କାଲା ପେନେ ପସୁ ମାନ୍ଦା ଚେଃମୁଆଁ ଲାଏଃକ୍ନେ ଜାଗା‍ଅରିଆ ଚଙ୍ଗାଃଆର୍‌ଏ । 24 ଆରି ଡିଗ୍‌ ଚାସ୍‌ ଡିଂନେ ଅରେଃ ଆରି ଙ୍ଗିର୍‌ବୁଏଃ ଗଦଇଂ ଗ୍ନେଞ୍ଜାଃ ଆରି କିସଃଅରିଆ ଗଙ୍ଗ୍‌କ୍ନେ ନିମାଣ୍ଡାଃ ମିସୁଃକ୍ନେ କିଆଉଁଆଃ ଗୁଲୁଏ ଜିନିସ୍‌ ଚଙ୍ଗ୍‌ଆର୍‌ଏ । 25 ଆରି, ମୁଃଡ଼ି ହ୍ୱେଗୁର୍‌ ବେଲା ତିଆର୍‌ ଡୁଆ ସାପା ଆତି ୱେଏ, ଆତେନ୍‌ କାଲା ସାପା ତିଆର୍‌ କଣ୍ଡା‍ଅରିଆ ଆରି ସାପା ତିଆର୍‌ କଣ୍ଡାଇଂଅରିଆ ଲଣ୍ଡିଆଃ ଆରି ଣ୍ଡିଆଃ ଜାର୍‌ଏ । 26 ଆରି, ଅଃନା କାଲାଆଃ ନେ ଏଃତେ ଲେଃନେ ମାପ୍‌ରୁ ନିଜର୍‌ ରେମୁଆଁଇଂନେ ଚିନାକ୍ନେ ଜାଗା ଗାଗ୍‌ ବିଃଏ ଆରି ବଗ୍‌କ୍ନେ ମେଇଂନେ ଚିନା ନିମାଣ୍ଡାଃ ଆଃଡିଂଏ, ତେନ୍‌କାଲା ଆର୍କେନେ ତାର୍କିଗ୍‌ ସ୍ନିନେ ତାର୍କିଗ୍‌ ରକମ୍‌ ଡିଂଏ, ଆରି ସ୍ନିନେ ତାର୍କିଗ୍‌ ଗୁ ଦିନ୍‌ନେ ତାର୍କିଗ୍‌ ରକମ୍‌ ଗୁ ଗୁନ୍‌ ଡିଂଏ ।

27 କେଲା, ସଦାପ୍ରବୁନେ ମିନି ମେଁନେ ରିସା‍ରେ ଡୁଆ ଡିଂକ୍ନେ ସୁଆ ସୁଗୁଆ ଆରି ଜାବର୍‌ ମାଃସ ଡିଂଚେ ସ୍ଲବାନ୍‌ ପାଙ୍ଗ୍‌ଡିଂକେ; ମେଁନେ ତୁମୁଁଆଃଅରିଆ ରିସା ପୁରୁନ୍‌ ଡିଂଲେଃକେ ଆରି ମେଁନେ ନ୍ଲିୟା ସାପା ଆଃଗିଃନେ ସୁଆ ରକମ୍‌; 28 ବାରି, ମେଁନେ ପୁଣ୍ଡେନେ ୱେଡ଼ିଆଃ ବୁରାଣ୍ଡିଆଃ ରକମ୍‌, ସାପା ଦେସ୍‌ନେ ରେମୁଆଁଇଂକେ ଅସାର୍‌କ୍ନେ ଗିନେଞ୍ଜାଃଅରିଆ ଗେଞ୍ଜାଃ ନ୍‌ସାଃ ଆତେନ୍‌ କୁଲର୍‌ପିଗ୍‌ ଜାକ ତଃଡ଼ିଆଃଡିଂକେ; ଆରି, ସାପା ରେମୁଆଁନେ ତୁମୁଁଆଃଅରିଆ ବାମ୍‌ ଆଃଡିଂନେ ରକମ୍‌ନେ ଲାଗାମ୍‌ ବିଃଏ । 29 ପବିତ୍ର ପାଣ୍ଡେଃ ମାନେଃନ ମିଡିଗ୍‌ ଡିରକମ୍‌, ଦେତ୍‌ରକମ୍‌ ପେ ଅସ୍‌ମାର୍‌ ପେସାର୍‌ଏ; ବାରି, ରେମୁଆଁଇଂ ଡିରକମ୍‌ କାଲାଆଃ ନେ ଏଃତେ ଲେଃନେ ମାପ୍‌ରୁନେ କଣ୍ଡାକେ, ଇସ୍ରାଏଲ୍‌ନେ ବ୍ରି ଡାଗ୍ରା ୱେ ନ୍‌ସାଃ ପ୍ନିଃ ପିଃଚେ ଅଲେଙ୍ଗ୍‌ମ୍ୟାଃ, ଦେତ୍‌ରକମ୍‌ ପେନେ ମନ୍‌ ସାର୍ଦା ଡିଂଏ । 30 ବାରି, କାଲାଆଃ ନେ ଏଃତେ ଲେଃନେ ମାପ୍‌ରୁ ରିସା ଡିଂନେ ଗରମ୍‌ ଆରି ସାପା ଆଃଗିଃଣ୍ଡ୍ରେ ବୁରେଃସ, ହ୍ୱେଗୁର୍‌ ଆରି ବିଜ୍‌ଲି ଆରି ଆରେଣ୍ଡିଆଃଗୁର୍‌ ବାନ୍‌ ନିଜେନେ ଜାବର୍‌ ଅଃନେ ଆଃଅଁଏ ଆରି ନିଜେନେ ନ୍ତିବାନ୍‌ ବପୁ ଆଃସୁଏଃଏ । 31 ମେଃଡାଗ୍‌ଲା ସଦାପ୍ରବୁନେ ସାମୁଆଁରେ ଅଶୂର ବାଗ୍‌ ବାଗ୍‌ ଡିଂଚେ ପାକ୍‌ଚି ୱେଏ, ମେଁ ଆମେକେ ଡୁଡୁ ଏଃତେ ବଗ୍‌ଏ । 32 ବାରି, ଆଣ୍ଡିନେ ଆଃରେକ୍ନେ ଡୁଡୁ ସଦାପ୍ରବୁ ମେଁ ଆଡ଼ାତ୍ରା ବଃଏ, ଆତ୍‌ଅରିଆ ଲେକ୍ନେ ସାପାରେ ବଗ୍‌ନେ ପାଙ୍ଗ୍‌ନେ ବେଲା ତାବ୍‌ଲା ଆରି ଟଇଲା ବାଜେଏ ଆରି ମେଁ ମେଁଇଂନେ ଏଃତେ ମ୍ନାଃନେ ଜୁଦ୍‌ ଡିଂଏ । 33 ମେଃଡାଗ୍‌ଲା ନାନେ ସୁଆ କୁଣ୍ଡ୍‌ ଅଃସେ କାଲ୍‌ବାନ୍‌ ତିଆର୍‌ ଡିଂଲେଃକେ ଆରି ଆତେନ୍‌ ଇଃସାଙ୍ଗ୍‌ନେ ନ୍‌ସାଃ ତିଆର୍‌ ଡିଂଲେଃକେ; ମେଁ ଆତେନ୍‌କେ ସ୍ରି ଆରି ଅସାର୍‌ ଆଃଡିଂବକେ, ଆତ୍‌ନେ ସୁଆ ଏଲେଃସ ଆରି ଜାବର୍‌ ସୁଆ; ବାରି, ସଦାପ୍ରବୁନେ ପୁଣ୍ଡା ଡୁଆଲେକ୍ନେ ଏଲେଃସ ରକମ୍‌ନେ ଲଣ୍ଡିଆ ରକମ୍‌ ଜାର୍‌ଏ ।